Chương 10: Đòn Gánh Ngộ Cơ

Nửa tháng đầu ở Đại Tự Pháp Vân, Khánh sống theo một nhịp không đổi: trời chưa sáng đã bị tiếng kẻng của Tăng binh giật dậy, chân trần dẫm đất nện lạnh, gánh nước từ giếng đá ong lên Dược Đường, chiều bổ củi xới đất, tối cạo nửa bát cơm cháy rắc muối hột, co ro trên tấm phản tre cạnh chuồng trâu.

Vết thương mạn sườn trái đã lành từ lúc nào không rõ. Miệng thương khép, lớp vảy nâu xám bong dần, xương sườn nứt cũng liền lại, không còn nhói khi cúi múc nước hay vác nặng. Mấy thang thuốc Nam của thầy Tuệ Hải giờ chỉ còn nằm trong trí nhớ. Đêm nào Khánh cũng ngồi vận khẩu quyết Minh Tâm, dẫn hàn khí từ viên Tích Thủy Châu dưới chân răng hòa với chút dương khí còn sót của Địa Linh Phù, luân chuyển âm thầm theo kinh mạch. Sức cậu vì thế không chỉ hồi mà còn dai hơn trước.

Nhưng nửa tháng lăn lộn dưới đáy cũng đủ để một đứa lớn lên từ bến bãi ven sông nhìn ra cỗ máy của cái nơi gọi là đại danh tự này.

Bề ngoài, Pháp Vân là chốn tụng kinh niệm Phật. Bên trong thì chia năm xẻ bảy chẳng khác một triều đình con. Trên cùng là Phương Trượng Viện, nơi Phương trượng Giác Thông bế quan quanh năm, coi như không màng thế sự. Tiền bạc và thực quyền nằm trong tay Giám tự Thích Thanh Đạt — sổ sách ruộng chùa trải ba lộ, bến bãi, lò thiêu hương, giao thiệp quan trường, tất cả qua tay ông ta. Vũ lực thì có Tăng Binh Đường của Thủ tọa Thích Đạo Nghiêm, hàng trăm võ tăng cầm giới luật và trượng pháp. Dược Đường sao chế đan dược cho khách quyền quý, thỉnh thoảng cũng khám chẩn tế cho người nghèo.

Còn Hậu Viện, đáy cùng của cái trật tự ấy, là chỗ dồn điền tăng nghèo, tội đồ, tá điền nợ tô như Khánh — cai quản bằng roi mây của bọn quản sự như Viên Thông.

Ở cái xó trũng này chẳng ai rảnh hỏi gốc gác nhau. Chiều ngồi quanh nồi cơm hẩm, nhanh tay thì vét được cơm trắng, chậm chân thì cạo cháy chan nước rau muống già.

Nhưng cũng ở đáy bùn ấy, thi thoảng lại có chút ấm.

"Anh Khánh... ăn củ này đi."

Tiếng thì thầm sau vách nứa. Một bàn tay gầy đen thò qua khe, chìa củ sắn lùi tro còn nóng.

Thằng Mót, mười ba tuổi, mồ côi, chân chạy việc vặt ở Dược Đường ba năm nay. Người nó gầy như que củi, ống chân đầy sẹo muỗi đốt, áo nâu vá chằng vá đụp.

Khánh bẻ đôi củ sắn, đưa lại nửa:

"Ở đâu ra đấy?"

"Trưa gánh bã thuốc ra vườn chôn, em đào trộm ở góc bờ rào." Mót ngồi xổm cạnh đống rơm, thổi tro, mắt láo liên. "Ăn nhanh đi, thằng Viên Thông thấy là bắt nộp phạt. Hôm qua bác Cả Thao rớt cái gáo dừa xuống giếng, ăn ba roi bầm lưng."

Khánh nhai miếng sắn nóng, liếc qua mạn sườn mình — giờ chỉ còn vệt sẹo lồi màu nâu xám, không đau nữa.

Bác Cả Thao, tá điền ngoài năm mươi, lưng còng vì nợ tô ba đời, đang đan lại quai sọt ở bậu cửa chuồng trâu. Lão nhổ bãi trầu vào gốc chuối:

"Thằng nhãi bến bãi mày dai sức thật. Mấy hôm đầu nằm như xác trôi sông, tao còn tưởng thằng Thanh Đạt mất trắng bốn quan sáu. Ai ngờ nửa tháng vai đã chai."

Lão móc trong túi cói ra mẩu sáp ong xỉn màu, ném sang:

"Cầm lấy xoa vai với lòng bàn chân trước khi ngủ. Đòn gánh tre già cứng lắm, da chưa dày mà nứt ăn vào thịt thì chỉ có cưa chân."

"Cháu cảm ơn bác."

"Cảm ơn cái gì." Lão xua tay, cúi xuống luồn mây qua nan tre. "Ở cái Hậu viện này thằng nào cũng đeo một cái ách. Giúp được miếng ăn hớp nước thì giúp. Mai gánh hết nợ mà cút được khỏi cổng chùa mới là chuyện lớn."

Khánh nắm chặt mẩu sáp trong lòng bàn tay, không nói gì thêm.

Sáng ngày thứ mười sáu, nhịp sống Hậu xá vỡ tan.

Đầu giờ Mão, sương sông Hồng còn phủ dày mái ngói rêu, chín tiếng đại hồng chung từ gác chuông ba tầng dội xuống, dứt khoát và nặng. Ốc tù và bằng đồng thau ở tam quan rúc lên từng chặp.

Cánh cửa liếp bị đá bung.

Viên Thông bước vào, khoác áo lễ vải bố trắng viền đỏ, chuỗi thẻ gỗ thông khắc chữ Phạn trước ngực — nhưng cây roi mây vẫn lăm lăm bên hông, tố cáo gã chẳng phải hạng tu hành gì.

"Ra sân sau hết! Phái Thái Thanh từ An Phụ sang thỉnh giáo phong thủy, quan Tăng Lục Ty triều đình cũng tới. Đứa nào bén mảng qua Hữu Vu để lộ mặt làm ô uế sơn môn, tao chặt chân quẳng xuống sông!"

Roi mây chỉ thẳng vào Khánh:

"Thằng nhà quê! Nhà bếp với Dược Đường cần nước pha trà. Trước giờ Thân phải đầy mười lu sành sân sau. Thiếu một gáo, tống vào chuồng củi nhịn đói ba ngày!"

Khánh im lặng nhặt đòn gánh, xốc đôi thùng gỗ lim lên vai theo chân đám tá điền ra sân sau.

Qua khúc quanh rặng trúc dẫn ra giếng, đường bị chặn bởi một dãy xe ngựa quan khách. Khánh đặt gánh xuống bờ cỏ, vờ thắt lại quai thùng, mắt lén tìm chỗ nhìn.

Cạnh giếng có mỏm đá cao hơn hai sải người, rêu và dây leo phủ kín — chỗ tá điền hay trèo phơi rơm. Khánh bám khe đá nhấc mình lên.

Từ đó, qua khoảng hở mái hiên dãy Hữu Vu, cậu thấy được một góc chéo sân Tiền Đình: bậc thềm Chánh điện, hàng Tăng quan, và ngoài tam quan là đám đạo sĩ đang tụ.

Trên bậc thềm đá hoa cương chạm hoa cúc dây, hàng chục Tăng quan mặc cà sa gấm đỏ thêu kim tuyến đứng nghiêm. Đứng đầu, Giám tự Thích Thanh Đạt lần chuỗi tràng hạt, mặt tươi cười nhưng lưng thẳng đuột. Bên cạnh là Thủ tọa Thích Đạo Nghiêm, vóc dáng như tượng đồng đen, áo cà sa hở một vai, tay chống Kim Cang Trượng cắm xuống bậc thềm. Ánh mắt ông ta quét qua đâu, hàng Tăng binh phía sau đứng im như cột đá.

Ngoài tam quan là hơn bốn mươi đạo sĩ Thái Thanh, đạo bào xanh thẫm thêu bát quái chỉ bạc, mũ hoa sen, kiếm gỗ đào hoặc kiếm sắt bọc da báo. Đứng đầu là một lão đạo sĩ tóc bạc, mặt hồng như trẻ nhỏ, ngồi trên xe song mã lọng lụa xanh.

Giữa sân, một Nho sĩ áo thụng xanh, mũ cánh chuồn, cầm thẻ ngà đại diện triều đình ngồi ở thượng tọa, quan binh giáp sắt vây quanh.

Khánh sinh ra ở vùng sông nước nghèo, cả đời chỉ nghe chuyện thần tiên qua lời kể. Nhưng nhìn hai bên đứng đối mặt nhau lúc này, thứ cậu ngửi thấy ko phải là thoát tục, cao xa. Cũng là mùi toan tính tranh đoạt, có chăng trong bộ áo quần sang trọng hơn thôi.

Lão đạo sĩ vung phất trần, gió cuốn lá bồ đề bay tít:

"Thanh Đạt Giám tự. Xuân này đại hạn, sông Nhị cạn đáy, long mạch bãi cọc Bồ Đề sinh nghịch khí, uy hiếp hoàng thành. Thánh thượng chiếu lập đàn cầu mưa. Thái Thanh ta giữ độn thuật phong thủy ngàn năm — sao Tăng viện lại mượn cớ hộ quốc, độc chiếm đàn tế, còn đòi đúc chuông ngàn cân?"

Lão cười khẩy:

"Vạn cân đồng thô. Đồng từ Lộ Đà Giang các người thu sạch, dân không có đúc lưỡi cày, triều đình không có đúc tiền. Đó gọi là hộ quốc, hay hút máu nhân gian mạ vàng tượng Phật?"

Thanh Đạt không đổi sắc, chắp tay nghiêng mình:

"A Di Đà Phật. Đạo trưởng quá lời. Sông Nhị cạn là oán khí tặc khấu, oan hồn trận mạc từ thời Bắc thuộc chưa tan. Chuông đúc xong, mỗi tiếng gióng là một câu Kim Cang chấn động cửu tuyền, khai thông thủy đạo. Đại phúc muôn dân, sao gọi là tranh đoạt?"

"Tranh đoạt danh vị Tăng Lục thì có."

Một đạo sĩ trẻ bước ra, hai ngón kết kiếm quyết:

"Nghe nói Tăng Binh Đường luyện Kim Cang Bất Động Kình vách đồng không lay. Hôm nay đối diện rồi, sao không thử một chiêu?"

Kiếm tuốt khỏi vỏ. Đạo phù dán trên vỏ bốc cháy. Mũi kiếm rít lên một dải sáng lam, gã dậm chân lướt tới, kình khí cày một rãnh trên nền gạch, nhắm thẳng hàng Tăng binh.

Đạo Nghiêm vẫn đứng như bàn thạch, chỉ liếc mắt. Một Tăng binh trẻ bước ra nghênh, ngực phồng, thét:

"Hống!"

Lục Tự Lôi Âm. Ngói mái Chánh điện rung. Da anh ta ánh lên lớp huyền quang đồng đỏ mờ. Kim Cang Trượng quét một đường bán nguyệt.

Keng!

Kiếm chạm trượng, lửa bắn, kình lực nổ tan. Tăng binh không lùi, xoay hông, dậm gót xuống đá hoa cương. Đầu trượng cắm phập vào đá ba tấc, vết nứt lan như mạng nhện, kình lực tan hết vào lòng đất.

"Khá cho Kim Cang Bất Động Kình." Lão đạo sĩ nheo mắt, phất trần vung một vòng hóa giải dư chấn.

Khánh đứng sau bụi trúc, không nhìn kiếm quang, không để ý tiếng thét. Thứ giữ mắt cậu lại là cách chân Tăng binh dẫn lực xuống đất — chùng gối, xoay hông, mượn phản lực của chính nhát chém, dồn hết qua gót chân vào lòng đất đá.

"Thằng nhãi làng chài! Đứng đực ra đấy nhìn gì? Ăn đòn hả?"

Roi mây của Viên Thông vút một tiếng trong không khí. Khánh cúi đầu, xốc thùng lên vai, rảo bước về giếng.

Nắng trưa thiêu đỉnh đầu. Mười lu sành đòi năm mươi chuyến gánh.

Chuyến thứ mười lăm, vai đỏ ửng, chai non xót vì mồ hôi muối, chân run theo dốc, thở như ống bễ.

Trước chuyến mười sáu, Khánh nhắm mắt ba nhịp thở. Cậu nhớ lại thế cắm trượng lúc sáng. Nhớ những đêm bơi ngược sông Đáy — bơi thẳng vào sóng thì chìm, phải lặn sâu rồi mượn lực nước mà trồi lên.

Đòn gánh này cũng là dòng nước.

Cậu không gồng vai chống sáu mươi cân nước nữa, mà chùng gối, giữ lưng thẳng, chờ.

Két, rắc — tre võng xuống. Khánh chờ đến khi nó bật ngược, mượn đúng cái nảy ấy mà bước tới. Một bước, nhẹ hẫng. Hai bước, gót chạm trước, mũi sau, phản lực tan vào hông.

Từ chuyến hai mươi trở đi, bước chân cậu không còn lê nữa mà có nhịp — như người chèo đò nương sóng.

Mồ hôi vẫn tuôn, áo dính bết, nhưng vết thương mạn sườn không nhức. Khẩu quyết Minh Tâm chạy đều theo Nhâm Đốc, nuôi cơ đang căng. Có lúc cậu thấy tê rần từ xương sống lan ra tứ chi — không hẳn đang gánh nước, mà đang mượn sức đất trời nắn lại từng đốt xương của chính mình.

Viên Thông đứng dưới bóng kho thóc, nhìn đờ người, nhổ bã trầu:

"Mẹ kiếp, thằng này người hay quỷ nước đầu thai. Bốn mươi chuyến mà bước càng lúc càng nhẹ."

Sau chuyến bốn mươi lăm, Khánh ngồi phệt bờ giếng, vai mỏi nhừ. Tiếng nước rỏ dưới đáy giếng làm cậu nhớ lại đêm dạt vào bãi cát — bùn lạnh thấu xương, một bàn tay túm cậu lên lưng ngựa, tấm lưng ong thon của một người con gái, mùi hoa nhài ủ khói trầm.

Nàng là ai? Sao lại cứu mình?

Khánh mơ hồ nhớ tới Tố Nga.

Đêm ở lầu Phong Nguyệt, cô đào ép sát dò hỏi khúc kiếm gãy, ngực nẩy nở dán vào ngực áo cậu, hơi thở nồng rượu phả tai. Thằng nhóc quen mùi cá tanh bến bãi lần đầu chạm phải thứ đó, tim đập loạn, người cứng đờ.

Hai tai Khánh nóng bừng. Cậu vục gáo nước tạt thẳng lên mặt.

Ào! Lạnh buốt kéo cậu về thực tại. Quệt mặt, tự rủa:

"Nợ bốn quan sáu chưa trả, tối nằm chuồng trâu còn nghĩ nhăng nghĩ cuội."

Cậu nén hơi lạnh xuống bụng, xốc đòn gánh đi nốt năm chuyến cuối.

Hoàng hôn tím xám phủ xuống Pháp Vân.

Cuộc biện đạo ngoài Tiền Đình kết trong dàn xếp tạm của sứ giả triều đình: đàn tế bãi cọc Bồ Đề để Tam Giáo cùng chủ trì, nhưng quyền đúc Đại Hồng Chung vẫn về tay Pháp Vân. Xe ngựa Thái Thanh lục tục rời đi trong hậm hực, để lại sân gạch Bát Tràng loang vết nứt.

Khánh trút gánh nước cuối vào lu thứ năm mươi sau hiên Dược Đường. Nước dâng sát miệng, in bóng trăng non vừa ló trên đỉnh tháp đá.

Cậu rã rời, chân run, buông đòn gánh, lảo đảo ra sau bãi củi lim, ngồi sụp xuống đống rễ mục, thở dốc.

"Gánh nước mà cũng ngộ được chút nương lực của loài rái cá. Kể ra cái đầu mày cũng chưa đến nỗi đặc như cứt ngâm."

Giọng khàn, the thé như kim loại cạo đáy nồi, vang lên từ bóng tối gian chái củi.

Khánh giật mình quay lại.

Dưới ánh trấu cháy âm ỉ, một lão tăng gầy như bộ xương bọc da ngồi bó gối trên khúc gỗ lim mục. Áo nâu rách để lộ xương sườn, một mắt chột sẹo trắng, tay phải cụt ngón trỏ. Lão đang cời ba củ ấu trong tro, mùi bùi bốc lên.

Lão tăng hiệu là Vô Ngôn, quét rác giữ chuồng củi mà đám điền tăng gọi lén là "Lão Chột Điên".

Khánh ôm mạn sườn, chắp tay:

"Thầy... vừa nói gì?"

Lão không ngẩng, tay cụt ngón nhặt củ ấu, thổi phù phù, cắn vỡ vỏ cháy nghe rốp:

"Cái lũ cãi nhau ngoài Tiền Đình sáng nay. Một bên vung kiếm, một bên cắm trượng vỡ đá hoa cương. Miệng thì đại đạo hiếu sinh, bụng thì tính chuông đồng đúc xong thu về bao nhiêu mẫu ruộng, bao nhiêu xâu thuế của dân."

Con mắt độc nhất liếc sang Khánh, lóe một tia sắc:

"Mày nhìn thằng Tăng binh cắm trượng, tưởng đó là võ công cái thế? Ngu. Đem sức trâu đập đá thì chỉ nứt đá, hỏng thềm, hao chân khí. Võ công của trời đất nằm ở cái đòn gánh tre dẻo của mày kia kìa."

Lão ném một củ ấu nóng về phía Khánh. Cậu bắt lấy, nóng rát tay, mùi tinh bột cháy làm bụng réo lên.

"Ăn đi." Lão cộc lốc, lại cời tro. "Mai mày không phải gánh nước nữa đâu. Thằng Thanh Đạt vừa nhận thêm thuyền quặng đồng lậu từ Lộ Đà Giang. Lò đúc cần củi gộc. Ba mươi khúc gỗ lim ngoài kia, phần mày."

Lão nhe hàm răng ám khói, cười khùng khục:

"Gỗ lim thớ xoắn cứng hơn đá. Mày mà đem sức trâu bến bãi ra bổ, tao cam đoan chưa xong ba khúc thì gãy tay. Xem cái mạng dai của mày chịu được mấy ngày ở cái đất ma quỷ này."

Khánh bóc vỏ ấu cháy, cắn một miếng. Ngọt bùi, còn nóng. Cậu nhìn lão tăng chột mắt, rồi nhìn đống gỗ lim đen sừng sững dưới trăng non — vừa thấy lạnh gáy, vừa thấy nhồn nhột tò mò.

Đêm sâu, một căn gác ven bến Chợ Ma.

Gió sông Hồng luồn qua song cửa gỗ lim chạm trổ, ngọn nến sáp ong chao đi.

Trên sàn gỗ đen bóng, một đôi chân trần trắng muốt lướt không tiếng động.

Tố Nga bước ra sau bình phong. Không còn vẻ lả lơi đãi khách, nàng khoác áo the đen mỏng như cánh ve, ôm lấy đường cong, để lộ bờ vai và cổ cao. Mắt nàng lúng liếng như hồ nước mùa thu giấu độc, khóe môi cong lên nửa ngây thơ, nửa như yêu nữ đoạt hồn.

Nàng dừng, cúi mình về phía góc tối nhất căn phòng.

Ở đó, một bóng áo choàng đen ngồi bất động trên ghế bọc da hổ, im như đã tan vào bóng tối. Ngọn nến như cũng khựng lại vì áp lực từ hắn.

"Ngươi đã đích thân thử." Giọng trầm đục, khô như hai lưỡi đao cọ nhau, cất từ sau lớp vải che mặt. "Xác nhận thằng nhãi và khúc kiếm đó không phải thứ ta tìm?"

Tố Nga ngước lên, cười nhạt:

"Bẩm Tôn thượng, thuộc hạ đã dò hết cách. Hắn chỉ là đứa nhà quê muốn đem kiếm cũ tổ tiên lên kinh bán chuộc mạng. Hồn phách thô, kinh mạch tắc, không có nổi một tia linh lực. Khúc kiếm ngoài đồng cổ phong hóa hàng trăm năm thì chẳng có gì khác."

Im lặng.

Đôi mắt trong bóng tối xoáy vào mặt nàng, như muốn lột từng lớp thịt để dò ý nghĩ bên dưới.

Tố Nga đứng yên, mi rủ, tay giấu trong ống áo siết nhẹ tà the.

Một lúc lâu, bóng đen mới thu uy áp:

"Vậy lạ thật. Kiếm khí phía tây Thăng Long chấn động long mạch bãi cọc Bồ Đề, đúng lúc thằng đó trôi vào bờ sông Nhị. Trùng hợp đến mức khó mà không ngờ."

Hắn phất tay, một luồng lạnh tắt phụt ngọn nến:

"Thôi. Lui đi."

Tố Nga thở nhẹ, xoay người bước về phía cửa gió. Vừa nhấc gót, giọng lạnh phía sau lại vang:

"Nhớ lấy, Tố Nga. Ai nhặt ngươi về từ bãi tha ma năm đó. Ngươi nên dâng lòng trung cho ai."

Nàng khựng nửa nhịp, không quay đầu, khóe môi cong trong bóng tối:

"Thuộc hạ chưa từng dám quên."

Dứt lời, bóng the mỏng biến sau rèm lay động, nhẹ như khói trầm tan vào sương sông Hồng.

HẾT CHƯƠNG 10