Chương 7: Người Đàn Ông Muốn Làm Hoàng Đế

Người đầu tiên trong danh sách dẫn đến một thị trấn nhỏ ven biển, hai ngày đường từ lâu đài Ashgrave — đủ xa để không khí ở đây mang một thứ ánh sáng khác hẳn: không có sương mù đứng yên, không có sự im lặng đè nén. Chỉ là một thị trấn bình thường, với chợ cá, với trẻ con chạy nhảy ngoài đường, với tiếng chuông giáo đường điểm giờ đúng lúc.
Cùng mang họ Ashgrave, nhưng cách lâu đài chỉ hai ngày đường, người ta sống một cuộc đời hoàn toàn bình thường — không sương mù, không lời nguyền, không một con mắt nào trên lòng bàn tay.
Người tiếp bạn là một người đàn ông lớn tuổi tên Cornelius Ashgrave, một thành viên kỳ cựu của hội đồng gia tộc, sống trong một căn nhà khiêm tốn nhìn ra cảng — không hề tương xứng với cái tên gắn liền với một lâu đài trên vách đá. Ông tiếp bạn trong phòng khách nhỏ, rượu mạnh đã được rót sẵn trước khi bạn đến, như thể ông đã chờ đợi cuộc gặp này từ lâu, hoặc đã chờ đợi nó với một thứ lo lắng cần được làm dịu trước.
“Ông là người Seraphine gửi đến.” ông nói, không phải câu hỏi, giọng khàn vì tuổi tác hoặc vì thứ gì khác nặng hơn tuổi tác. “Tôi đã nghĩ ngày này sẽ đến. Mỗi gia chủ, đến một lúc nào đó, đều gửi ai đó đến hỏi chúng tôi câu hỏi mà không ai trong chúng tôi có thể trả lời thỏa đáng.”
“Ông biết gì về nguồn gốc lời nguyền?”
Cornelius cười, một tiếng cười không hề vui vẻ chút nào. “Biết? Ông Vale, hội đồng này tồn tại không phải để biết — mà để quản lý những gì chúng tôi không biết. Đó là sự khác biệt mà tôi e rằng đã mất quá nhiều thế hệ để gia tộc này thừa nhận với chính mình.”
Ông rót thêm rượu, tay khẽ run — không phải vì sợ bạn, bạn nghĩ, mà vì sợ chính câu chuyện ông đang chuẩn bị kể.
“Hội đồng được lập ra sau khi gia chủ thứ hai chết đột ngột, không lâu sau gia chủ thứ nhất. Vào thời điểm đó, gia tộc đang sống tập trung. Cái chết thứ hai khiến mọi người hoảng loạn — không phải vì đau buồn, tôi e là phải nói thẳng với ông như vậy, mà vì sợ. Họ nhận ra đây không phải một tai nạn đơn lẻ. Đây là một quy luật. Và một quy luật, với những con người sống đủ lâu để nhìn xa hơn nỗi sợ trước mắt, là thứ có thể được quản lý, nếu không thể bị xóa bỏ."
“Kế hoạch gia chủ bình phong.”
Ánh mắt Cornelius dừng lại trên bạn một lúc lâu, đánh giá xem bạn đã biết bao nhiêu trước khi quyết định nói tiếp bao nhiêu.
“Đúng vậy. Một quyết định tôi không tự hào khi nói rằng tổ tiên chúng tôi đã đưa ra một cách rất hợp lý, theo logic lạnh lùng của sự sống sót: nếu lời nguyền chỉ giáng xuống một người mang danh gia chủ, thì hãy đảm bảo người mang danh đó không phải máu thịt của chính chúng ta. Một sự tàn nhẫn được ngụy trang dưới ngôn ngữ của trách nhiệm — chúng tôi nuôi dưỡng, chúng tôi cho họ một mái nhà, chúng tôi trao cho họ một địa vị mà họ không bao giờ có được nếu không có chúng tôi. Ông Vale, tôi đã ngồi trong những buổi họp hội đồng nơi người ta dùng chính xác những từ ngữ đó, và tôi đã không nói gì, trong hơn bốn mươi năm."
Có một sự thành thật đau đớn trong cách ông nói câu cuối, bạn nhận ra đây không phải một kẻ phản diện ẩn giấu thông tin, mà là một người đồng lõa già nua, đang gần kết thúc cuộc đời mình, và đã để cho gánh nặng của sự đồng lõa đó lộ ra trước một người lạ.
“Nhưng về nguồn gốc.” bạn nhấn lại, “Không phải về cơ chế gia tộc đã dựng lên để sống chung với nó — mà về lý do tại sao nó tồn tại từ đầu.”
Cornelius lắc đầu chậm, và lần này, sự bất lực trong ánh mắt ông có vẻ thật hơn bất cứ điều gì khác ông đã nói.
“Đó là điều tôi không thể nói cho ông, vì không một ai trong hội đồng — không một ai còn sống, qua bất kỳ thế hệ nào tôi từng biết thực sự nắm giữ nó. Ông Vale, tôi e là chúng tôi chỉ là những người giữ một cánh cửa mà không một ai trong chúng tôi có chìa khóa để mở ra.”
Cornelius rời khỏi phòng một lúc, trở lại với một chiếc hộp gỗ nhỏ khóa kín, mà ông phải dùng đến ba chiếc chìa khác nhau để mở — không phải vì nó cần được bảo vệ khỏi trộm cắp, mà vì nó cần được bảo vệ khỏi chính những người trong gia tộc, qua nhiều thế hệ đã muốn đốt nó đi hơn là đọc nó.
“Đây là thứ gần nhất với một bản ghi chép thật về người mà gia tộc chúng tôi không bao giờ gọi thẳng tên.” ông nói, đặt một xấp giấy da đã ngả màu lên bàn. “Ông biết câu chuyện chính rồi, tôi đoán vậy — Seraphine hẳn đã kể cho ông. Nhưng có những phần bà ấy không biết, vì chỉ có hội đồng mới còn giữ lại — và ngay cả phần đó, tôi e là cũng chẳng nhiều hơn những lời đồn được ghi chép lại một cách cẩn thận.”
Ông bắt đầu, giọng đã ổn định hơn, như một người kể một câu chuyện đã thuộc lòng đến mức việc kể lại không còn đau như lần đầu.
“Tổ phụ — tôi sẽ gọi ông ta như vậy, vì cái tên thật của ông ta đã bị xóa khỏi mọi gia phả chính thức từ lâu, một hình phạt sau khi mọi chuyện kết thúc — không sinh ra là hoàng tộc. Ông ta là một quý tộc nhỏ, có tham vọng lớn hơn địa vị của mình rất nhiều. Đó là tất cả những gì lịch sử chính thức còn ghi lại về ông ta trước năm ông bốn mươi tuổi: một cái tên không đáng nhớ, một dòng họ không đáng kể, sắp chìm vào quên lãng như hàng trăm dòng họ nhỏ khác cùng thời."
“Điều gì đã xảy ra ở tuổi bốn mươi?”
“Đó...” Cornelius nói, có một sự bối rối thành thật hiện lên trên gương mặt già nua của ông, “Chính là điều không một ai trong hội đồng, qua bất kỳ thế hệ nào, từng lý giải được. Ông ta đột ngột lên ngôi hoàng đế, nhanh đến mức khiến cả triều đình đương thời sững sờ. Một quý tộc nhỏ, gần như vô danh, đột nhiên đứng trên ngai vàng."
“Hội đồng chưa từng tìm ra lời giải thích nào sao?”
“Chúng tôi đã cố.” Cornelius nói, với một sự cay đắng cũ kỹ trong giọng. “Tin tôi đi, ông Vale, có những thế hệ hội đồng đã dành cả đời chỉ để lật lại từng trang ghi chép còn sót lại, hy vọng tìm ra một âm mưu chính trị nào đó, một sự thật trần tục để có thể nắm bắt và đặt tên. Nhưng càng tìm, càng chỉ thấy một khoảng trống. Ông ta biến mất khỏi các ghi chép trong gần một năm trước khi đột ngột xuất hiện trở lại với một quân đội ủng hộ từ đâu không rõ, và sáu tháng sau, ông ta đã là hoàng đế. Đó là tất cả những gì lịch sử có thể nói cho chúng tôi. Phần còn lại — bất cứ điều gì xảy ra trong cái năm biến mất đó — đã chết cùng ông ta.”
Bạn ngồi lặng một lúc, nhìn vào những trang giấy da mờ nhạt trước mặt, và một cảm giác lạ lẫm bắt đầu dấy lên trong bạn — không phải sự sợ hãi mà bạn đã quen cảm nhận ở lâu đài Ashgrave, mà một thứ gần với sự hứng thú nghề nghiệp, loại cảm giác bạn chỉ từng có trong những vụ án hiếm hoi mà mọi lời giải thích trần tục đều thất bại, và bạn buộc phải đối diện với khả năng rằng câu trả lời thật sự nằm ngoài giới hạn những gì bạn từng được huấn luyện để tin.
“Ông ta trị vì bao lâu?”
“Mười năm, chính xác đến mức kỳ lạ.” Cornelius nói. “Và đến năm ông ta năm mươi tuổi, không sớm hơn, không muộn hơn một ngày, theo những gì ghi chép còn lại thì dân chúng nổi dậy, ông ta bị bắt, bị xử tử công khai, và toàn bộ những gì ông ta xây dựng sụp đổ trong vài tháng."
“Bốn mươi tuổi, lên ngôi không lời giải thích. Năm mươi tuổi, sụp đổ đúng hạn, như thể có một cái đồng hồ nào đó đã được đặt sẵn cho cả cuộc đời ông ta.” Bạn nói ra suy nghĩ của mình thành lời, chậm rãi, từng mảnh ghép tự xếp vào đúng vị trí trong đầu bạn.
Cornelius nhìn bạn, chờ đợi, như nhận ra bạn đang đi đến đâu nhưng không muốn là người nói ra trước.
“Ông Vale.” ông nói chậm, “Hội đồng chưa từng, tôi xin nhấn mạnh với ông, chưa từng tìm thấy bất cứ điều gì xác nhận rằng Tổ phụ đã giao kèo với bất cứ ai, hay bất cứ thứ gì. Đó chỉ là một từ chúng tôi dùng, vì không còn từ nào khác để gọi tên một khoảng trống lớn đến vậy trong lịch sử. Nếu ông đang tìm một văn bản, một lời thú nhận, một dấu hiệu xác thực nào đó về thực thể vô danh — tôi e là ông sẽ không tìm thấy nó ở đây, hay ở bất cứ nơi nào hội đồng từng đặt chân đến."
Bạn ngồi lùi lại trên ghế, để cho toàn bộ những gì vừa nghe lắng xuống trong đầu mình theo đúng trình tự nghề nghiệp bạn đã rèn luyện qua nhiều năm: tách sự kiện ra khỏi suy đoán, tách suy đoán ra khỏi nỗi sợ, rồi để chính những sự kiện trần trụi tự nói lên điều chúng ám chỉ.
Một quý tộc vô danh, biến mất khỏi mọi ghi chép trong gần một năm. Trở lại với quyền lực không một con đường trần tục nào có thể tạo ra trong thời gian đó. Trị vì đúng mười năm, không hơn không kém. Sụp đổ đúng vào năm năm mươi tuổi. Và một dấu hiệu — vết bớt hình con mắt — chỉ xuất hiện trên những người kế thừa danh phận ông ta, không phải trên chính ông ta, như thể ông ta là người duy nhất được miễn trừ khỏi cái giá của chính giao kèo mình đã lập ra.
“Ông không cần tìm thấy văn bản nào cả.” bạn nói, chậm và chắc, gần như đang nói với chính mình hơn là với Cornelius. “Một con người không tự mình có được quyền lực tuyệt đối trong vài tháng, không một lý do trần tục nào đứng sau nó, và không phải trả giá bằng chính mạng sống của mình cho thứ ông ta nhận được — chỉ có một cách để những con số đó khớp với nhau, ông Cornelius. Ông ta đã giao kèo với điều gì đó không phải con người. Và bất cứ thứ gì đứng phía bên kia giao kèo ấy đủ tinh khôn để đòi một cái giá sẽ không bao giờ rơi xuống đầu chính người đã ký vào nó.”
Đó là lần đầu tiên, trong suốt sự nghiệp của bạn, bạn nói ra một kết luận như vậy mà không có phần nào trong bạn đang tìm cách bác bỏ nó. Có một cảm giác kỳ lạ đi cùng với điều đó — Bạn đang, lần đầu tiên, thực sự làm chính công việc mà danh xưng của bạn vẫn luôn hứa hẹn nhưng hiếm khi đòi hỏi: một thám tử của những vụ án tâm linh thật sự.
Cornelius nhìn bạn rất lâu.
“Nếu ông đúng, ông Vale — và tôi không có gì để phản bác lại logic của ông — thì điều đó có nghĩa là không một ai trong gia tộc này, qua hai mươi đời, từng thực sự đối mặt với kẻ đứng sau tất cả những cái chết ấy. Chúng tôi đã mấy trăm năm sợ hãi một cái tên chúng tôi không biết, một thỏa thuận chúng tôi không có bằng chứng, một con quỷ chúng tôi chỉ có thể suy luận ra từ những khoảng trống nó để lại. Còn ông, ông vừa nhìn vào chính những khoảng trống đó, và thấy được hình dạng của thứ đang đứng trong chúng."