Chương 9: Một Khu Vườn Trải Qua Ngàn Mặt Trời

Ngày Elias Voss rời Heart of Spirals lần thứ hai, ông đã ba mươi bảy tuổi.

Đó là một độ tuổi đẹp. Những người làm vườn ở tuổi ba mươi bảy thường đã có một trạm vườn riêng, một mái ấm, và một bộ sưu tập hạt giống được chăm chút qua hàng thập kỷ. Nhưng Elias thì khác. Ông có một mệnh lệnh từ Hoàng đế, một danh sách dài những thế giới cần được hồi sinh, và một trái tim nặng trĩu những câu hỏi chưa có lời đáp.

Ông cũng có một cuốn sổ mới. Bên trong, được chép bằng thứ mực chỉ hiện hình dưới ánh sáng Crystalvine, là mười hai mảnh của "Unravel" mà ông đã tìm thấy – cùng với những ghi chép về Quantum Loom và lời thì thầm của Seraphina Kade. Ông không dám để cuốn sổ rời khỏi người. Ngay cả khi ngủ, ông cũng đặt nó dưới gối, bàn tay luôn chạm vào bìa da thuộc như chạm vào một lá bùa hộ mệnh.

Uncle Canopy, khi ấy vẫn còn là giọng nói trong hệ thống của Anchor, đã hỏi ông trước khi ông rời đi: "Ngươi định làm gì, Elias?"

"Tôi sẽ xây dựng những khu vườn," ông trả lời. "Như Hoàng đế đã ra lệnh."

"Và Words of Unmaking?"

"Tôi sẽ tìm kiếm chúng trên đường đi. Mỗi thế giới tôi đến, tôi sẽ kiểm tra những cây Crystalvine. Nếu tìm thấy mảnh nào, tôi sẽ giữ nó an toàn."

"Ngươi định giữ chúng khỏi tay Cassian? Một mình ngươi?"

Elias đã mỉm cười – một nụ cười mệt mỏi mà Uncle Canopy, với tất cả khả năng phân tích của mình, vẫn không thể hiểu hết.

"Không một mình. Tôi có những khu vườn."

Hành trình của Elias kéo dài bốn mươi năm.

Bốn mươi năm. Một con số nhỏ bé so với lịch sử của đế chế, nhưng là cả một đời người. Ông đã đặt chân lên hàng trăm thế giới, từ những hành tinh lõi sáng rực ánh Crystalvine đến những tiền đồn ngoại vi lạnh lẽo nơi mặt trời chỉ là một chấm sáng mờ. Ông đã trồng cây trên sa mạc. Ông đã trồng cây trên băng giá. Ông đã trồng cây trong lòng những miệng núi lửa đã tắt và trên đỉnh những ngọn tháp bỏ hoang.

Và ở đâu ông cũng tìm thấy những mảnh giấy.

Không phải tất cả đều là Words of Unmaking. Một số mảnh chứa những ghi chép cá nhân của Dorian – những bài thơ chưa hoàn thành, những đoạn nhật ký vụn vỡ, những câu hỏi triết học mà thi sĩ đã tự hỏi mình trong những đêm không ngủ. Elias giữ tất cả. Ông đọc chúng dưới ánh sáng Crystalvine, cố gắng hiểu con người đã tạo ra thứ ngôn ngữ hủy diệt ấy.

Càng đọc, ông càng nhận ra Dorian Ash không phải là một kẻ điên. Ông ta là một người đang tuyệt vọng tìm kiếm câu trả lời. Words of Unmaking là sản phẩm phụ của cuộc tìm kiếm ấy. Thứ mà Dorian thực sự muốn tạo ra không phải là một vũ khí. Mà là một cây cầu khác. Một cây cầu nối giữa ngôn ngữ và thực tại. Một cây cầu mà qua đó, con người có thể nói chuyện trực tiếp với vũ trụ.

"Ngôn ngữ là chiếc chìa khóa," Dorian viết trong một mảnh giấy mà Elias tìm thấy trên hành tinh Oasis. "Nhưng chúng ta mới chỉ dùng nó để nói với nhau. Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta dùng nó để nói với chính thực tại? Nếu chúng ta có thể thì thầm vào tai không-thời gian và bảo nó uốn cong? Nếu chúng ta có thể hát cho Entropy nghe và bảo nó dừng lại?"

Elias gấp mảnh giấy lại. Ông hiểu rồi. Dorian không muốn hủy diệt. Ông ta muốn giao tiếp. Nhưng ngôn ngữ, một khi đã được tạo ra, có thể bị sử dụng cho những mục đích mà người tạo ra nó không bao giờ dự định. Và Cassian Marr đã nhìn thấy tiềm năng ấy.

Hành tinh yêu thích nhất của Elias là một thế giới nhỏ ở Vòng Xoắn thứ Sáu, tên là Petal.

Petal không có gì đặc biệt. Nó không giàu tài nguyên, không có vị trí chiến lược, không có di tích cổ đại nào. Nó chỉ là một hành tinh xanh, êm đềm, với những đồng cỏ trải dài đến tận chân trời và một mặt trời vàng ấm áp. Cư dân ở đây – chưa đến mười ngàn người – sống bằng nghề trồng hoa. Họ đã làm việc đó suốt hàng trăm thế hệ, và họ đã phát triển những giống hoa đẹp đến mức người ta từ khắp các Vòng Xoắn đổ về để chiêm ngưỡng.

Elias đến Petal vào năm thứ mười hai của hành trình. Ông định ở lại một tháng. Ông đã ở lại ba năm.

Đó là nơi ông học được bài học quan trọng nhất của đời mình.

Cư dân Petal không coi việc trồng hoa là một nghề. Họ coi đó là một cuộc đối thoại. Mỗi bông hoa là một câu hỏi được gửi đến vũ trụ. Và mỗi lần hoa nở, đó là câu trả lời. Họ không vội vã. Họ không ép buộc. Họ chỉ đơn giản là trồng, chăm sóc, và chờ đợi.

"Cây cối không cần chúng ta," một lão nông già nói với Elias khi hai người ngồi dưới tán cây vào một buổi chiều muộn. "Chúng có thể tự sống. Nhưng chúng chọn sống cùng chúng ta. Đó là một món quà. Và cách duy nhất để đáp lại món quà ấy là kiên nhẫn."

Elias đã nghe những lời tương tự từ mẹ mình, từ lâu lắm rồi. Nhưng chỉ đến Petal, ông mới thực sự hiểu. Kiên nhẫn. Đó là thứ mà đế chế đã đánh mất. Cassian Marr muốn bất tử ngay lập tức. Ông ta muốn chinh phục Entropy chỉ trong một đời người. Nhưng vũ trụ không vận hành theo cách ấy. Vũ trụ cần thời gian. Và những ai không chịu chờ đợi sẽ bị chính sự vội vàng của mình hủy diệt.

Trước khi rời Petal, Elias đã trồng một cây Crystalvine trong khu vườn trung tâm của ngôi làng chính. Đó là cây Crystalvine đầu tiên trên hành tinh này. Ông không nói cho ai biết về những mảnh giấy ẩn trong thân cây. Ông chỉ đơn giản là trồng nó, tưới nước, và thì thầm một lời chúc phúc bằng ngôn ngữ cũ của những người làm vườn.

Nhiều năm sau, khi Petal bị cô lập sau sự sụp đổ của những cây Bridge, cây Crystalvine ấy vẫn sống. Nó trở thành biểu tượng của ngôi làng. Người ta nói rằng vào những đêm trăng sáng, nó phát ra thứ ánh sáng dịu dàng như lời ru của mẹ.

Năm thứ ba mươi của hành trình, Elias nhận được tin Hoàng đế đã băng hà.

Tin tức đến với ông qua một transmission cũ kỹ, bị trễ mất hai năm vì khoảng cách. Hoàng đế đã qua đời trong giấc ngủ, thanh thản và lặng lẽ. Ngài không chỉ định người kế vị. Ngai vàng bỏ trống. Và Cassian Marr, với tư cách là người đứng đầu Hội đồng, chính thức trở thành kẻ nắm quyền lực tối cao.

Elias đọc transmission ấy ba lần. Rồi ông gập màn hình lại, bước ra ngoài khu vườn ông đang chăm sóc trên một hành tinh nhỏ ở Vòng Xoắn thứ Chín, và khóc.

Ông khóc không phải vì Hoàng đế. Ông khóc vì ông biết rằng từ giây phút này, mọi thứ sẽ sụp đổ. Cassian không còn bị kiềm chế bởi bất cứ ai. Ông ta sẽ đẩy nhanh cuộc tìm kiếm Words of Unmaking. Ông ta sẽ rút cạn những cây Bridge. Và khi những cây Bridge sụp đổ, đế chế sẽ tan rã thành hàng ngàn hòn đảo cô độc trong biển đêm vĩnh cửu.

Elias biết mình không thể ngăn cản điều đó. Nhưng ông có thể làm một điều khác.

Ông có thể chuẩn bị.

Năm thứ bốn mươi của hành trình, Elias trở về Heart of Spirals lần cuối cùng.

Kinh đô đã thay đổi. Những khu vườn từng rực rỡ ánh Crystalvine giờ xơ xác, bị bỏ mặc. Những cây Silverwood cổ thụ rụng lá không ngừng, và không ai còn nhớ cách khiến chúng bay lên. Những người làm vườn – những đồng nghiệp cũ của Elias – đã bị giải tán, bị điều chuyển, hoặc đơn giản là biến mất.

Và ở trung tâm của tất cả, tòa tháp của Cassian Marr vẫn đứng sừng sững, quanh cây Bridge đã chết, lạnh lẽo và đáng sợ như một nấm mồ.

Elias không vào trong. Ông chỉ đứng từ xa, nhìn lên tòa tháp ấy, và tự hỏi Cassian đã thu thập được bao nhiêu mảnh giấy rồi. Bao nhiêu Words of Unmaking đã nằm trong tay ông ta. Và ông ta còn cách từ cuối cùng – từ sẽ tháo rời Entropy – bao xa.

"Ngươi đã trở về."

Giọng nói ấy vang lên từ phía sau. Elias quay lại. Đó là Uncle Canopy – nhưng không còn là giọng nói trong hệ thống nữa. Ông đã được tải vào một thân thể cơ khí nhỏ gọn, với đôi mắt quang học sáng lên màu hổ phách.

"Uncle Canopy," Elias mỉm cười. "Ông đã có thân thể mới."

"Tạm thời thôi. Ta vẫn thích làm giọng nói vô hình hơn." Ông dừng lại. "Cassian đã có mười chín mảnh. Hắn đã ghép được ba từ hoàn chỉnh. 'Unravel', 'Silence', và 'Shadow'."

"Shadow?"

"Một từ có thể xóa sổ ý thức của một sinh vật sống. Hắn đã thử nghiệm nó trên một trong những kỹ sư Bridge còn sót lại. Nạn nhân vẫn còn thở. Nhưng không còn gì bên trong nữa. Chỉ là một cái vỏ rỗng."

Elias nhắm mắt. Ông đã dự đoán điều này. Nhưng nghe nó từ Uncle Canopy vẫn khiến ông rùng mình.

"Còn bao nhiêu mảnh chưa được tìm thấy?"

"Ta ước tính khoảng ba mươi. Rải rác khắp các Vòng Xoắn. Nhưng Cassian đã gửi những đội tìm kiếm đi khắp nơi. Hắn sẽ sớm có đủ."

"Vậy chúng ta còn bao nhiêu thời gian?"

Uncle Canopy im lặng một lúc. "Nếu may mắn, mười năm. Nếu không, ba."

Elias rời Heart of Spirals lần cuối cùng với một quyết tâm mới.

Ông sẽ không tìm kiếm những mảnh giấy nữa. Cuộc đua ấy ông không thể thắng. Thay vào đó, ông sẽ làm điều mà ông giỏi nhất: trồng cây. Ông sẽ trồng những khu vườn trên càng nhiều thế giới càng tốt. Không phải để làm đẹp. Mà để bảo tồn. Mỗi khu vườn là một kho lưu trữ sống. Mỗi cây Crystalvine là một thư viện. Và nếu một ngày nào đó đế chế sụp đổ, những khu vườn ấy sẽ là hy vọng cuối cùng.

Ông đặt tên cho dự án của mình là "Seed Vault" – Hầm Hạt Giống.

Không phải là một căn hầm thực sự. Mà là một mạng lưới những khu vườn được kết nối với nhau bằng chính những cây Crystalvine. Mỗi cây sẽ lưu trữ một phần ký ức của đế chế. Lịch sử. Ngôn ngữ. Nghệ thuật. Và cả những mảnh giấy của Dorian Ash – những mảnh mà Elias đã tìm thấy trong suốt hành trình của mình.

"Nếu Cassian muốn Words of Unmaking," Elias nói với Uncle Canopy, "hắn sẽ phải tìm chúng trong hàng ngàn khu vườn trên hàng trăm thế giới. Và mỗi khu vườn sẽ có một khóa khác nhau. Một câu hỏi. Một bài hát. Một ký ức. Chỉ những ai xứng đáng mới có thể mở được."

"Ngươi đang tạo ra một trò chơi," Uncle Canopy nhận xét. "Một trò chơi kéo dài hàng thế kỷ."

"Tôi đang tạo ra một hy vọng," Elias sửa lại. "Hy vọng rằng sẽ có ai đó, vào một ngày nào đó, tìm thấy những mảnh ghép và ghép chúng lại đúng cách. Không phải để hủy diệt. Mà để hàn gắn."

Bốn mươi năm sau, khi Elias Voss – giờ đã là một ông lão với mái tóc bạc trắng và đôi bàn tay run rẩy – đứng trên Meridian IV nhìn con tàu di tản cuối cùng khuất vào bầu trời hổ phách, ông nghĩ về tất cả những khu vườn ông đã trồng. Hàng trăm khu vườn. Hàng ngàn cây Crystalvine. Hàng triệu hạt giống được gieo vào lòng đất và vào ký ức.

Ông không biết liệu chúng có tồn tại qua được sự sụp đổ của những cây Bridge hay không. Ông không biết liệu có ai còn sống để chăm sóc chúng hay không. Nhưng ông biết một điều.

Trong mỗi khu vườn, ông đã để lại một mảnh của chính mình. Một câu hỏi. Một bài hát. Một ký ức về người làm vườn già đã dành cả đời để chạy đua với Entropy, và đã thua – nhưng không hoàn toàn.

Bởi vì Entropy có thể hủy diệt mọi thứ. Nhưng nó không thể hủy diệt một hạt giống đã được gieo đúng cách.

Và Elias Voss, người làm vườn cuối cùng, đã gieo hàng triệu hạt giống như thế.