Chương 13: Vòng Tay Không Đeo

Mấy ngày liền ở Thành phố Hồ Chí Minh, Nhã không đeo chiếc vòng. Cậu giữ nó ở một góc cố định trên bàn làm việc, cách mép giường đủ xa để có cảm giác an toàn, đủ gần để có thể với tay quan sát bất kỳ lúc nào. Mỗi sáng cậu lại ngồi vào bàn, đẩy ghế lại gần, mở hộp dẹt và đọc log trên màn hình nhỏ — không để tìm thêm gì mới, chỉ để xác nhận rằng dòng đối chiếu thứ hai đã ngừng xuất hiện. Và nó đã ngừng. Ba vết trong ba ngày, sau đó là im lặng. Vòng tay nằm yên trên bàn, chấm sáng cờ hiệu vẫn nhấp nháy theo nhịp chập chờn mới — một chu kỳ không ai giải thích — và Nhã nhìn nó đủ lâu mỗi ngày để biết rằng nó đang sống một cuộc đời nào đó mà cậu hoàn toàn nằm ngoài.

Sáng nay trời mưa nhỏ. Nhã đã gọi điện xin nghỉ từ hôm qua, giọng nói bình thường như mọi khi. Bữa sáng chỉ có một ly cà phê đen và hai miếng bánh mì nguội; cậu ăn đứng bên bếp, mắt nhìn ra ngoài trời mà không thấy gì ngoài một mặt phẳng xám đang chảy nước. Trong đầu cậu, ba khả năng đã xếp hàng chờ từ sáng sớm.

Một là chạm vào vòng. Cậu đã biết — mỗi lần chạm là một lần để lại vết, và ba vết trong log đã là quá đủ cho một tuần. Hai là ngồi yên. Ba ngày rồi, kết quả: chỉ có sự chắc chắn rằng hệ thống không phải lúc nào cũng đang nhìn, và cậu không biết lúc nào là lúc. Ba là hỏi một người. Cậu loại bỏ ngay khi ý nghĩ vừa nhen — LUẬT 2: Không nói về danh tính. Không hỏi về thế giới bên kia.

Cậu ngồi xuống bàn, mở cuốn sổ. Cuốn sổ đã dày lên trông thấy. Cậu lật đến trang có dòng mực đỏ "K-03 xuất hiện trực tiếp", rồi lật tiếp đến các trang sau đêm cờ tự kêu, ba vết mới được đánh dấu bằng ba dấu sao nằm cạnh nhau. Ngón tay lướt qua các dòng chữ, dừng ở một ghi chú cũ từ cái đêm đầu tiên nhìn thấy dấu hiệu lạ cạnh tên K-03: "Cờ là một con số đang chờ."

Cậu nhìn câu ấy hồi lâu. Không phải như nhìn một câu hỏi, mà như nhìn một khẳng định. Cờ đúng là một thứ đang chờ — nhưng cậu chưa bao giờ tự hỏi nó chờ cái gì.

Và càng nghĩ, cậu càng nhận ra một lỗ hổng trong cách cậu đã quan sát những người mang cờ suốt thời gian qua. Mỗi lần cậu thấy một người mang cờ, người đó đều đang trong một trạng thái rất cụ thể — đang bị đón, đang đứng chờ, đang đi theo nhân viên kiểm soát về phía khu hành chính. Cậu chưa bao giờ nhìn thấy một người mang cờ đang sống bình thường. Chưa một lần thấy một người mang cờ đang đi chợ, đang nói chuyện phiếm với hàng xóm, đang ăn sáng trong quán — những việc mà cậu vẫn làm mỗi ngày ở Thành phố Hồ Chí Minh. Tất cả những người mang cờ mà cậu thấy đều đang ở trong khoảnh khắc chuyển tiếp: bước ra khỏi cuộc sống bình thường, bước vào một thứ khác.

Nếu cờ là một trạng thái có vòng đời, thì nó đợi bao lâu? Đợi từ lúc được gắn vào hồ sơ cho tới khi người mang bị đón đi? Hay nó cũng tồn tại — âm thầm, đều đặn — trong suốt cuộc sống bình thường của người mang nó, chỉ là cậu chưa từng nhìn thấy giai đoạn đó?

Để trả lời, cậu cần nhìn một người mang cờ đang sống — không phải đang bị đón. Và để làm điều đó mà không tự đẩy mình vào tầm quét của hệ thống, cậu phải đứng từ xa, ghi nhận, không chạm, không bước lại gần hơn mức cần thiết. Còn cách nào khác? Cậu không nghĩ ra. Và đó là một thứ kỳ lạ phải thừa nhận: cậu, một kỹ sư, người vốn luôn tìm cho ra con đường thứ tư, lúc này không tìm thấy ngoài con đường thứ nhất đã bị phủ nhận.

Cậu quay lại phòng, nhìn chiếc vòng trên bàn. Vẫn nằm im, chấm sáng cờ hiệu vẫn chớp chậm rãi theo nhịp không ai biết. Nếu cậu đeo nó lên cổ tay, cậu sẽ mang danh tính K-03 vào thế giới bên kia. Nếu không đeo, cậu không thể sang được — cổng chỉ kích hoạt khi cậu đang trong bộ đồ bảo hộ và chiếc vòng đang trên tay. Đó là một quy luật cậu đã xác nhận từ lâu: cổng bám theo vòng, không bám theo cậu. Vậy nên cậu phải đeo. Nhưng chỉ đeo khi cần, và tháo ngay khi xong. Một quy tắc mới nữa — cậu không thích quy tắc, nhưng cậu đã hiểu rằng trong thế giới bên kia, không có quy tắc nào nghĩa là cậu đang chết.

Căn phòng K-03 đón cậu trong bóng tối vàng cam quen thuộc. Trọng lực 1,3g đè lên vai ngay khoảnh khắc cậu bước ra khỏi điểm neo, và bộ đồ bảo hộ nặng hơn cậu nhớ. Cậu đứng yên chờ mắt quen sáng, hít một hơi sâu qua màng lọc, rồi mở cửa bước ra ngoài. Gói niêm phong vẫn nằm im ở góc phòng. Cậu không liếc nhìn — không phải hôm nay.

Cung đường mới mà cậu đã vạch sẵn từ đêm qua men theo rìa phía đông khu dân cư Tầng 3: một dãy quán nhỏ bán đồ ăn sáng cho công nhân ca sáng — người đông đúc, không có nhân viên kiểm soát, không có quét tuyến. Đó là nơi cậu đã lách qua vài lần trong những chuyến trước, luôn chọn đi nhanh vì quá đông, quá ồn, và một kỹ sư đang mặc đồ bảo hộ kín mít sẽ nổi bật hơn cần thiết. Nhưng hôm nay cậu cần đông. Cậu cần nhiều cổ tay để nhìn — nếu có một người mang cờ đang sống bình thường trong khu vực đó, cậu chỉ có thể nhận ra qua cổ tay của họ.

Cậu chọn nhịp bước thật đều, không nhanh không chậm, giữ mặt hướng về phía trước, không nhìn lâu vào bất kỳ ai. Cậu đã học được điều này từ lâu: ở thế giới bên kia, một người đi đều và không nhìn ai là một người vô hình — và vô hình là thứ quý nhất mà cậu có thể mang theo.

Mùi bột ngô rang, mùi nước sôi từ một nồi lớn, mùi gỗ cháy từ bếp than trộn vào không khí khi cậu đến gần dãy quán. Tiếng nói chuyện rộn ràng — giọng đàn ông, giọng phụ nữ, tiếng cười, tiếng trẻ con — tất cả lẫn vào nhau thành một thứ âm thanh nền khiến cậu thấy mình như đang lạc vào một thế giới mà cậu đã đọc về nhưng chưa bao giờ đặt chân. Mục tiêu là cổ tay. Cậu không nhìn mặt, không nhìn trang phục, không nhìn dáng đứng. Bất kỳ cổ tay nào lộ ra khỏi tay áo đều là một ứng viên tiềm năng, vì chiếc vòng trạng thái luôn được đeo ở vị trí dễ thấy nhất — cậu biết điều này từ chính cổ tay mình.

Cậu lướt mắt qua những người xếp hàng mua đồ ăn, những người ngồi bệt ở ghế thấp, một nhóm ba người đang đứng chuyện phiếm. Không có. Một người đàn ông trung niên ngồi bệt cạnh quán bột ngô, cổ tay hơi xoay — cậu lướt qua, ghi nhận: không có vòng trạng thái. Rồi cậu thấy.

Một người phụ nữ, chừng ba mươi tuổi, đứng ở mép dãy quán. Tóc buộc thấp sau gáy, áo dài tay màu xám nhạt, tay trái đang cầm một túi vải nhỏ, tay phải buông thõng bên hông. Cổ tay phải lộ ra một khoảng — không nhiều, vừa đủ để cậu nhìn thấy một dải kim loại mỏng nằm sát xương. Một chiếc vòng. Cạnh vị trí khắc tên trên vòng — chữ quá nhỏ, cậu không đọc được từ khoảng cách này — cậu thấy một ký hiệu nhỏ, đúng ở chỗ mà trên vòng K-03 của cậu là nơi cờ hiệu đang ngự. Ký hiệu ấy lặng lẽ như một dấu chấm câu đặt cuối một câu mà cậu chưa đọc hết.

Cậu không dừng lại. Đi tiếp, mắt hướng về phía trước, nhưng khóe mắt đã khóa vào người phụ nữ ấy như một mục tiêu mà cậu không muốn mất. Cậu đi vòng ra phía sau một sạp hàng gần đó, đứng tựa vào một cái cột gỗ thấp, và xem một tấm vải treo trên sào. Từ vị trí này, cậu nhìn thấy người phụ nữ nghiêng người xuống nói gì đó với một đứa trẻ đang đứng cạnh, đứng thẳng lại, đưa tay trái lên vuốt tóc cho đứa bé. Cô ta cười. Một nụ cười rất đời thường, rất bình thường.

Và chiếc vòng trên cổ tay cô ta bỗng lóe lên một nhịp.

Không phải rung. Không phải nhịp chủ động mà K-03 cũ từng phát đi. Đó là một chớp sáng ngắn, đúng một nhịp, tự phát ra từ mặt vòng không cần ai chạm vào. Người phụ nữ không hề phản ứng — cô ta tiếp tục vuốt tóc cho đứa bé, tiếp tục nói, tiếp tục cười. Cổ tay cô ta trở lại im lặng. Cậu nhìn thấy tất cả từ sau sạp vải, và cậu không thở suốt ba giây liền.

Một nhịp tự phát. Không chạm, không thao tác. Cờ trên vòng tay cô ta tự kêu — không phải vì có ai tác động, mà vì hệ thống muốn nó kêu.

Cậu rút đồng hồ bấm giây ra khỏi túi áo, để trong lòng bàn tay, mặt đồng hồ úp xuống. Bấm nút. Bắt đầu đếm.

Cậu không nhìn thẳng vào người phụ nữ nữa — một người đàn ông mặc đồ bảo hộ đứng nhìn chằm chằm vào một phụ nữ đang dắt con là một thứ nổi bật hơn bất kỳ chiếc vòng nào. Cậu nhìn ngang, mắt hướng về phía đám trẻ đang chơi bóng, nhưng khóe mắt vẫn giữ được hình ảnh chiếc vòng. Bấm giờ. Đợi.

Phút thứ năm, vòng lại lóe. Cùng một nhịp — ngắn, đều, tự phát. Người phụ nữ vẫn không phản ứng. Cậu bấm lại, đánh dấu mốc. Phút thứ mười, vòng lóe lần ba. Cùng khoảng thời gian, cùng cường độ. Cậu thở ra — không phải nhẹ nhõm, mà là một hơi thở có kiểm soát, vì điều cậu đang chứng kiến vừa có ý nghĩa vừa không có ý nghĩa: cờ trên vòng người phụ nữ này có một chu kỳ. Một nhịp đều đặn, cứ khoảng năm phút lại tự phát một lần, không cần ai chạm, không cần ai thao tác. Và người mang nó dường như không hề hay biết.

Hệ thống đang chăm sóc hồ sơ này từ xa. Cứ năm phút một lần, nó gõ cửa — không phải gõ để hỏi, mà gõ để nói tôi vẫn đang nhìn. Trước đây cậu từng nghĩ điểm danh là việc chủ nhân phải làm — K-03 từng phát nhịp giữ chỗ để giữ phòng, và cậu gọi đó là nhịp gọi tên. Nhưng đây là một cơ chế khác: hệ thống tự điểm danh thay cho người này, không cần cô ta làm gì. Và cơ chế ấy — cậu chưa từng thấy nó áp dụng cho K-03.

Cậu đếm được ba nhịp liên tiếp trong mười lăm phút quan sát. Người phụ nữ đi dọc dãy quán, mua thêm thức ăn, dừng lại nói chuyện với một bà hàng xóm, rồi dắt con đi về hướng một con ngõ nhỏ. Cô ta mất hút sau một khúc rẽ. Cậu không đi theo. Cậu đã có đủ.

Và đúng lúc ấy, chiếc vòng trên cổ tay cậu rung lên.

Một xung ngắn. Khô khốc. Không phải nhịp điểm danh đều đặn mà cậu vừa quan sát — đây là rung của tín hiệu trả lời, giống hệt hai lần trong đêm ở căn hộ và ở phòng K-03 trước đó. Nhã không cử động. Tay cậu giữ nguyên vị trí trong túi áo, ngón tay vẫn đặt trên đồng hồ bấm giây, cổ tay không xoay, không nâng lên. Cậu thậm chí không liếc xuống. Cậu chỉ cảm nhận xung rung chạy dọc xương cổ tay như một nhịp gõ cửa ai đó vừa gõ vào tường nhà mình giữa đêm khuya, và qua khóe mắt — rất nhanh, chỉ một thoáng — cậu thấy chấm sáng cờ hiệu lóe rồi tắt.

Một dòng trạng thái hiện rồi biến mất. Một vết mới vừa được viết vào log — cậu biết điều đó mà không cần kiểm tra.

Cậu đứng yên thêm hai nhịp thở. Trong đầu, một ý nghĩ khác chạy qua: nếu người phụ nữ vừa có một nhịp điểm danh tự phát, thì có khả năng — dù nhỏ — chiếc vòng của cô ta cũng vừa lóe lên khi cờ của cậu rung. Hai hồ sơ cùng trạng thái, ở gần nhau, cùng phản ứng. Cậu không nhìn thấy cô ta nữa. Ngõ đã nuốt mất cả hai mẹ con. Nhưng cậu không cần nhìn thấy.

Hệ thống ghi nhận tương quan giữa các hồ sơ. Hai chiếc vòng cùng trạng thái, ở gần nhau, đều có nhịp. Hệ thống không chỉ theo dõi từng hồ sơ — nó theo dõi cả mối quan hệ giữa chúng. Và vừa rồi, khi cậu đứng cách người phụ nữ kia vài bước chân, cậu đã trở thành một phần của một mối quan hệ mà hệ thống có thể đã ghi nhận.

Một cơn lạnh thấu xương dâng lên từ sâu trong ngực — không phải vì gió, vì ở đây không có gió, mà vì cậu đang đứng giữa một dãy quán đông đúc với một chiếc vòng vừa rung trên cổ tay và một sự thật mới vừa được khắc vào đầu: cách duy nhất để học cờ là đứng gần cờ, và đứng gần cờ là bị ghi nhận. Cậu đã bị ghi nhận.

Cậu rút tay khỏi túi áo, buông thõng bên hông, để chiếc vòng nằm yên, không chạm, không xoay. Bước tiếp. Không nhanh. Không chậm. Đi qua một đám đông đang xếp hàng mua bánh, qua một người đàn ông đang vá xe đạp ở góc đường — và cố gắng không nghĩ về vết mới vừa xuất hiện trong log.

Nhưng cậu không thể không nghĩ.

Vết mới này khác với ba vết trước. Vết thứ nhất là do cậu chạm vòng vào bề mặt quen: một phản ứng có thể dự đoán từ một thao tác sai. Vết thứ hai là do hệ thống tự gửi tín hiệu về vòng khi cậu không đeo. Vết thứ ba là do cậu ngồi yên đúng lúc hệ thống gõ cửa. Cả ba đều có một kiểu tương tác hai bên — dù bên nào là bên chủ động, cũng có một bên kia.

Vết thứ tư thì không. Vết thứ tư xuất hiện vì cậu đã đứng gần một hồ sơ cùng trạng thái. Cậu không chạm vòng, không đi vào vùng cấm, không ngồi yên trong phòng. Cậu chỉ đứng gần — gần như một người qua đường — và hệ thống ghi nhận. Hệ thống không chỉ nhìn cậu như một cá nhân, mà còn nhìn cậu trong mối quan hệ với những cá nhân khác. Cậu có thể giấu được danh tính của mình; cậu không thể giấu được rằng cậu là một hồ sơ mang cờ, và như vậy, cậu sẽ luôn được đo đạc cùng với những hồ sơ cùng họ.

Cậu đã biến mình thành một điểm trên một bản đồ mà cậu không thấy — bản đồ tương quan giữa những người mang cờ. Và bản đồ ấy có khả năng đã có một điểm mới với tọa độ là chỗ cậu đang đứng.

Cậu muốn dừng lại, muốn tựa vào một bức tường, muốn thở sâu và sắp xếp lại đầu óc. Nhưng cậu không dừng lại — cậu đã học được rằng trong thế giới bên kia, một người đứng yên giữa đường trong ba giây là một người có thể bị nhớ. Con đường quen dẫn về phía phòng K-03. Cậu rẽ vào một ngõ nhỏ — ngõ nào cũng được, miễn là không phải ngõ vừa rồi — và đi thẳng, không ngoái lại.

Ở cuối ngõ, người dáng soát đang đứng tựa lưng vào tường, mắt lướt qua cổ tay của một người qua đường vừa mua hàng. Không phải cái dáng của người đang truy tìm — là cái dáng của người đang làm việc, quét tuyến như một thói quen. Nhã không dừng bước, không đổi hướng đột ngột. Cậu để cơ thể mình sát vào mép vách nhà, vai gần như chạm tường, một người vừa đi ngang không có gì để che giấu, mắt nhìn về phía trước, không ánh nhìn dài. Người dáng soát không quay đầu. Cậu lướt qua vai hắn, duy trì nhịp, và chỉ hạ vai xuống khi đã khuất sau khúc rẽ.

Cánh cửa K-03 hiện ra cuối hành lang. Cậu bước vào, khép cửa, đứng tựa lưng vào cánh cửa từ bên trong. Thở.

Trong bóng tối quen thuộc của căn phòng neo, cậu tháo chiếc vòng khỏi cổ tay, đặt xuống sàn gần chân, không chạm thêm. Ngồi xuống cạnh điểm neo, nhắm mắt lại. Ba mươi giây im lặng. Khi mở mắt, cậu không nhìn vào vòng — cậu nhìn vào bức tường đối diện, nơi có một vệt sáng nhỏ lọt qua khe cửa. Vệt sáng ấy vàng cam, ấm, quen thuộc.

Cậu vẫn chưa vội về.

Trên sàn căn hộ ở Thành phố Hồ Chí Minh, buổi chiều đã ngả bóng. Nhã ngồi ở bàn làm việc, cuốn sổ mở trước mặt, bút đặt trong tay. Chiếc vòng nằm trên bàn, cùng vị trí mà cậu đã đặt nó sáng nay. Chấm sáng cờ hiệu vẫn chớp chậm, đều đặn theo nhịp không ai giải thích. Cậu ngồi nhìn nó một lúc — không phải như một người nghiên cứu, mà như một người đang đối diện với một vật thể mà cậu đã biết là có thể giết mình nhưng vẫn chưa biết bằng cách nào.

Rồi cậu viết. Chữ viết chậm, đầu bút ấn xuống giấy với một lực vừa đủ để nét chữ rõ mà không xuyên thủng trang:

Mình tưởng đứng gần người khác là an toàn hơn chạm vào cờ mình. Hóa ra cờ mình vẫn kêu — vì mình đứng gần một hồ sơ cùng họ.

Hồ sơ của họ có nhịp. Hồ sơ của mình thì im lặng — không phải vì mình chọn, mà vì mình không biết nhịp.

Mình cần tìm trạm điểm danh của K-03 — trước khi hệ thống tính đủ chu kỳ im lặng và đón mình.

Ba dòng. Cậu đặt bút xuống, đọc lại. Câu đầu là sửa đổi một giả định cũ — cậu đã từng tin rằng đứng gần là an toàn hơn chạm, và hôm nay cậu đã sai. Câu thứ hai là một quan sát mới mà cậu chưa từng nghĩ tới trước khi nhìn thấy chiếc vòng của người phụ nữ kia tự lóe sáng. Câu thứ ba là một câu hỏi mà cậu chưa biết câu trả lời, nhưng đã biết rằng cần phải đặt ra.

Mắt cậu lướt sang nơi gói niêm phong vẫn nằm — không phải ở căn hộ này, mà là ở góc phòng K-03 bên kia. Gói vẫn còn nguyên. Cậu đã hứa với chính mình rằng sẽ không mở nó cho tới khi thật sự cần, và cậu vẫn chưa thật sự cần. Nhưng hôm nay, khi cậu đã phát hiện ra rằng hồ sơ K-03 đang im lặng trong một hệ thống đếm nhịp im lặng, một câu hỏi mới nảy ra — liệu thứ trong gói này có giúp mình hiểu K-03 hơn không? — và cậu đã gạt nó đi ngay khi ý nghĩ vừa hình thành. Không phải hôm nay.

Cậu đặt chiếc vòng xuống mặt bàn, ngay cạnh ba dòng chữ vừa viết, rồi ngồi nhìn nó thêm một lúc. Nhịp chớp của chiếc vòng K-03 không đều như nhịp cậu đã quan sát trên cổ tay người phụ nữ kia. Nhịp của cậu chậm hơn, thưa hơn, cường độ yếu hơn — như thể hệ thống đang thử gõ cửa nhưng không chắc chắn có ai ở nhà.

Hoặc — và ý nghĩ này lạnh hơn cả ý trước — hệ thống đã ngừng gõ cửa K-03 từ lâu, và cái nhịp chớp mà cậu đang thấy chỉ là dư âm của một thứ đã ngưng hoạt động. Một nhịp điểm danh đang tắt dần. Và hệ thống đang chờ — không phải chờ tín hiệu trả lời, mà chờ một khoảng im đủ dài để phân loại K-03 là hồ sơ không còn hoạt động, rồi chuyển sang bước tiếp theo.

Cậu không biết bước tiếp theo là gì. Nhưng cậu đã thấy một phần của quy trình đó — cái phần có một người răm rắp đi theo nhân viên kiểm soát về phía khu hành chính, không một lời phàn nàn, không một cái quay đầu.

Cậu đặt chiếc vòng xuống bàn, không đeo. Một đêm nữa, không đeo. Nhưng lần này là chủ động — cậu đặt nó xuống không phải vì sợ, mà vì cậu muốn xem điều gì sẽ xảy ra khi cậu không mang nó. Cậu muốn biết: liệu một hồ sơ im lặng có tự kêu không, hay nó chỉ nằm yên cho đến khi có ai đó đến đón?

Cậu tắt đèn bàn. Căn phòng chìm vào bóng tối, chỉ còn ánh đèn đường lọt qua khe rèm và một chấm sáng nhỏ trên mặt bàn — chấm sáng cờ hiệu, vẫn nhấp nháy, vẫn đều đặn, vẫn âm thầm đếm một chu kỳ mà cậu chưa biết nó đang đếm tới đâu.

Và cậu ngồi trong bóng tối, không đeo, không chạm, không sợ — nhưng không còn là một người có thể chờ được nữa.