Chương 73: Hồi Ức

Nông Sơn, Quảng Nam, 1992.

Lứa mạ cuối vừa cấy xong thì trời chạng vạng, nước trong chân ruộng còn đục, nổi lên những bọt bùn li ti. Cang ngồi trên bờ mương, thả hai chân xuống dòng nước đục ngầu. Anh kỳ cọ thật lâu, nhưng vệt bùn đen quánh vẫn bám chặt lấy kẽ móng tay. Hai bàn tay chai sần, trông chúng không giống tay của một người quen việc đồng áng. Trên mu vắt ngang một vết sẹo trắng bệch, lồi lõm ngoằn ngoèo như rễ cây.

Chiếc ba lô con cóc màu cỏ úa vứt cạnh chân. Quai sờn tước chỉ, khóa móc được chắp vá bằng một đoạn dây dù. Đi đâu anh cũng mang theo nó, dù bên trong chẳng có gì ngoài một cái áo mưa mỏng và chiếc bi đông nhôm cạn nước.

Lúc ấy ông Tư xóm dưới vác cày ngang qua, trượt chân một nhịp trên bờ đất nhão. Đứng lại quệt mồ hôi, ông ngó anh lom lom:

"Hồi nớ mi đi K hả?"

"Vâng."

“Đóng ở mô?”

“D20 E198!”

Ông Tư tròn mắt:

"Úi chu choa, rứa năm 79 còn ngược ra Bắc hỷ? Về lâu chưa?"

"Năm ngoái."

Ông Tư tròn mắt, chép miệng một cái rõ kêu. Đi được mấy bước, ông quay sang nói nhỏ với bà vợ lầm lũi phía sau, tưởng như thì thào nhưng giữa đồng không mông quạnh cứ văng vẳng:

"E198 mà về lành lặn như ri. Thằng này cao số hỷ!"

Cang không ngoái lại.

Về tới nhà, mẹ anh ngồi bên bậu cửa, trước mặt là mấy tờ bạc nhàu nát lấm tấm mốc và một nắm hạt bắp. Bà tẩn mẩn xếp hạt bắp thành từng đống nhỏ. Tiền giống. Tiền phân. Tiền đong gạo. Xếp xong lại gạt đi, thở dài, rồi xếp lại từ đầu. Đống nào cũng thiếu. Có bận bà lén ngó anh, toan mở miệng giục chuyện vợ con, nhưng nhìn quanh bốn vách đất lở lói, đành thở dài cúi xuống.

Cang cất ba lô vào chân giường, gấp chiếc áo đặt lên trên, mép vuông vức thẳng tắp như đường kẻ.

Đêm hôm qua, con vện nhà bên sủa đúng một tiếng. Cang bật dậy. Bàn tay theo phản xạ chộp lấy khoảng trống cạnh mép chiếu. Nơi đó suốt mười năm trời, lúc nào cũng nằm sẵn một khẩu báng gập vát nòng. Cảm giác trống hơ trống hoác truyền từ đầu ngón tay chạy dọc lên. Cang ngồi bó gối trong bóng tối đặc quánh, nghe tim mình đập từng nhịp, hồi lâu mới dám thở ra.

***

Chiều hôm ấy trời nổi dông.

Mây đen từ phía Hòn Kẽm Đá Dừng kéo xuống, lùa rạp rặng tre đầu xóm. Mưa trút trắng trời, sấm nổ đinh tai ngay trên mái rạ. Ngớt mưa thì trời ập tối, đám ếch nhảy ra.

Cang xách cây đèn đất, đeo giỏ tre ngang hông, lội ra đồng. Chẳng phải vì thích, mà cả tuần nay, nồi cơm nhà anh khoai độn nhiều hơn gạo mót. Ruộng ngập tới mắt cá, bờ đất trơn như mỡ. Ếch kêu dày đặc bốn phía. Ánh đèn đất xanh lè quét qua bờ cỏ, mấy đôi mắt ếch lóe lên rồi đứng im. Cả cánh đồng ánh đèn nhấp nhoáng, nhấp nhô không ít. Cang quyết định quay người đi xa hơn, sâu về phía rặng núi đen ngòm in lên nền trời đêm.

Khi chiếc giỏ bên hông được lưng lửng, Cang nghe có tiếng động.

Không phải tiếng cá lóc sục bùn hay nhái bén. Là tiếng bước chân lội bì bõm, tiếng thở hụt hơi, loạn nhịp.

Cang đứng thẳng dậy, nâng đèn lên.

Một người đàn ông đang chạy về phía anh. Thở hổn hển. Gương mặt khuất lấp trong bóng tối, chỉ thấy chiếc áo sơ mi trắng lấm lem bùn đất. Còn cách anh chừng mấy bước, chân ông ta vướng vào bờ đất, cả thân người đổ ập xuống bùn, oạp một tiếng nặng nề.

Chiếc túi da đeo chéo văng ra, nắp bật mở. Một vật gì đó lấp lánh trượt khỏi miệng túi, rơi cắm xuống vũng nước đục. Tưởng là cái bật lửa bằng kim loại, Cang cúi xuống định nhặt giúp.

Ánh đèn soi qua. Một miếng vàng lá mỏng, phản chiếu ánh đèn tỏa sáng lấp lóe, nằm kẹt giữa đám rễ rạ thối. Bên cạnh là miếng thứ hai. Miếng thứ ba.

Cang sững sờ. Chỉ một giây sau, anh thò tay xuống bùn, nhặt từng miếng lên, chùi vào vạt áo sờn, nhét vào túi, gài nắp rồi vươn tay trả lại.

Người đàn ông ngẩng lên từ vũng ruộng lầy. Ông ta nhìn chiếc túi, nhìn Cang, trong đôi mắt ngập tràn hoảng hốt lóe lên vẻ không thể tin vào mắt mình. Túm lấy cổ tay người thanh niên, giọng ông khàn đặc thứ tiếng Việt lơ lớ của người đã sống quá lâu nơi xứ khác:

"Xin anh... làm ơn cứu tôi."

Cang còn chưa kịp đáp, phía sau ông ta ánh sáng loang loáng.

Năm luồng sáng đèn pin quét loạn xạ xé rách màn đêm, đang tiến lại gần. Tiếng bước chân hỗn loạn nặng nề. Tiếng kim loại chạm nhau lách cách. Như một thói quen ăn sâu vào tiềm thức, Cang cúi người vọc tay bốc một nắm bùn trét đầy lên mặt.

Năm gã đàn ông dừng lại cách chừng mười bước. Đèn pin rọi thẳng vào mặt Cang. Qua quầng sáng chói lòa, anh vẫn kịp đếm lướt qua: năm người, hai con mã tấu, một cây gậy gỗ, một con rựa phát bờ, lưỡi cong còn dính lá.

Một tên bước lên, nhìn gương mặt đen sì lấm lem bùn đất của Cang, gằn giọng đe dọa:

"Không phải chuyện của mày. Biến đi!"

Cang không đáp. Ba giây im lặng đủ để anh đánh giá toàn bộ hoàn cảnh xung quanh.

Bên trái là ruộng lầy, trống trải, năm thằng quây lại là hết đường xoay xở. Bên phải, cách chừng hai chục bước, có một đoạn bờ hẹp chạy dọc con mương thủy lợi. Một bên là mương nước sâu ngang ngực. Một bên là bụi tre gai ken dày rậm rạp. Bờ mương chỉ vừa một người lách. Nhanh như chớp, Cang túm gáy áo người đàn ông, lôi tuột về phía con mương.

"Trốn ra sau lưng tui!"

Anh rít khẽ. Chỉ đủ hai người nghe.

Đám kia hiểu ra, sau khi chửi bới văng tục liền lao tới. Nhưng đến khúc bờ hẹp, chúng buộc phải co lại hàng một, nối thành đuôi. Đèn pin chiếu lung tung, rọi cả vào mắt nhau.

"Thằng chó. Đưa người cho bọn tao!"

"Đường hẹp, tội gì!" Cang nói. "Tha được cho người ta thì tha đi."

Một tiếng cười khẩy.

Gã đi đầu lao lên, mã tấu vung cao, nhắm thẳng vai Cang mà xả.

Anh không thèm lùi, nhẹ nhàng nghiêng người để lưỡi dao chém vào không khí. Chân gã kia giẫm trúng đoạn bờ vừa sạt vì mưa, trượt đi. Bàn tay anh tự động chộp lấy cổ tay gã. Tay cầm đèn luồn qua, cánh tay cứng như sắt nguội chặn ngang yết hầu. Lưu loát và liền mạch. Chỉ cần thêm một nhịp, hai ngón tay như gọng kìm miết một cái, sụn cổ gã vỡ nát ngay tắp lự...

Trong tích tắc Cang bừng tỉnh.

Không. Không thể giết người.

Đây không phải đêm phục kích trong rừng. Không có mệnh lệnh nào cả.

Trước mặt anh chỉ là một đám bán mạng vì tiền, còn phía sau, một người đàn ông đang run rẩy vì sợ hãi.

Anh cắn răng đổi thế, thuận đà bẻ quặt tay gã ra sau, dúi xuống. Hắn đổ nhào, mặt úp xuống bùn. Liền đó Cang đạp mạnh lên cổ tay hắn. Một tiếng rắc cùng tiếng rú sằng sặc nước trong cổ họng. Con mã tấu chìm nghỉm trong bùn đục.

Chưa kịp thở, một bóng đen khác bổ nhào tới. Lưỡi rựa xé gió. Nghe tiếng, Cang lùi lại nửa nhịp, nhưng bờ đất trơn trượt làm anh mất đà.

Không tránh kịp!

Lưỡi rựa lạnh toát sượt qua cẳng tay trái.

Máu lập tức tứa ra, nóng hổi. Nhanh chóng ướt đẫm tay áo, chảy xuống các kẽ ngón tay, nhỏ tong tong xuống bờ đất. Mùi tanh của máu lẫn mùi bùn non bốc lên xộc thẳng vào mũi Cang.

Giờ chưa đau. Nhưng anh biết cái đau sẽ sớm đến.

Cang ngẩng lên. Ánh mắt hoàn toàn thay đổi, không còn giống của người nông dân vừa cầm đèn đi soi ếch.

“Đây là cái giá của nhiều chuyện. Mày chết chắc con ạ!”

Thằng cầm rựa cười gằn.

Cây rựa vung lên lần nữa. Cang lạnh lùng né tránh. Khoảng cách rất gần. Bàn tay đã vòng lên theo đúng quán tính, chỉ cần thêm một động tác nữa thôi, đối phương sẽ vĩnh viễn không đứng dậy được nữa.

Trong một thoáng còn nhanh hơn tích tắc, sự giãy dụa giữa bản năng và lý trí trỗi dậy. Cang nghiến răng đổi hướng giữa chừng, đạp hắn ngã dúi dụi, bật ra khỏi bờ đất.

“Đủ rồi.”

Cang quát lớn, không biết là với gã kia hay với chính mình.

Gã vẫn say máu xáp vô.

Cang trợn trừng nhìn gã. Trong đầu không có tiếng súng, không có tiếng gọi của đồng đội, không có cái lạnh của những đêm nằm bốn tiếng bẹp dí trên đất chờ hiệu lệnh.

Chỉ có một ý nghĩ rất rõ: Không được giết người.

Cây đèn đất vẫn trong tay phải. Cang vung tay, đập thẳng nó vào mặt thằng cầm rựa. Chiếc đèn vỡ toang. Ngọn lửa nhoáng bùng lên rồi tắt ngấm. Gã rú lên ôm mặt, loạng choạng lùi lại, va vào đồng bọn phía sau.

Bóng tối ụp xuống. Chỉ còn mấy luồng đèn pin chao đảo.

Chúng không thấy Cang, nhưng anh thấy chúng. Cầm đèn pin múa may giữa đêm là tự khoác cái bia lên người mình. Hơn mười năm trước, anh từng phải nhớ nằm lòng điều ấy trong những cánh rừng khộp bên kia biên giới.

Cang vốc một nắm bùn, ném thẳng vào luồng sáng gần nhất. Tên cầm gậy chùi mắt, chửi thề. Cang ập tới, húc thẳng bờ vai rắn đanh như đá vào ngực hắn. Cả hai cùng ngã. Tên kia đưa tay quờ quạng tìm cổ anh. Cang ghì cổ tay hắn xuống, xoay người, dồn trọng lượng. Một tiếng rú bật ra. Cang lập tức buông, liếc nhìn hắn lăn lộn kêu gào.

Anh không có thời gian dứt điểm.

Một bóng đen khác đã tới. Ánh kim loại lóe lên. Cang nghiêng đầu, lăn người trốn tránh.

Lưỡi rựa sượt qua vành tai, cắm phập vào thân tre phía sau. Anh chộp lấy cổ tay đối phương, kéo mạnh làm hắn mất thăng bằng, rồi đạp thật mạnh.

Hắn rơi tõm xuống mương, nước bắn lên tung tóe. Con mương thủy lợi nước cao hơn cổ người lớn một tý, ai ngờ thằng này chẳng biết bơi. Hắn quẫy đạp, sặc sụa, vứt cả rựa để bám vào bờ bên kia.

Sau lưng Cang, người đàn ông kêu lên một tiếng.

Một thằng đã âm thầm luồn qua bụi tre, túm được quai chiếc túi da, giật mạnh. Cang quay lại, chộp lấy sợi dây bằng da, quấn hai vòng quanh cổ tay hắn, vặn ngược ra sau lưng, ép mặt hắn vào thân tre gai, thô bạo dộng mạnh. Da mặt rách toạc, máu tóe ra. Hắn gào lên thảm thiết. Cang gầm lên:

"Buông!"

Thế mà hắn buông thật.

Có tiếng bước chân phía sau. Tên thứ năm đang tới. Cang cảm thấy trước khi nhìn. Anh đẩy thằng mặt đầy máu sang một bên, quay người vừa lúc mã tấu quét qua.

Nhưng vẫn không tránh khỏi hoàn toàn. Lưỡi mã tấu liếm qua vai. Cang lùi một bước vào thế. Gã thứ năm lầm lũi đứng đối diện.

“Mày muốn không chết không thôi à?”

Đột nhiên Cang lạnh lùng hỏi.

Gã gườm gườm nhìn vẻ thong dong của Cang, rồi quay sang ngó đồng bọn một lượt. Đứa nằm im úp mặt xuống bùn, đứa lóp ngóp dưới mương, đứa thì ôm cổ tay quằn quại, đứa mặt mũi rách toạc toàn máu là máu đang khóc lóc rên rỉ.

Ánh mắt Cang sáng rực trong đêm đen, như con thú săn mồi, trừng trừng khóa chặt đối phương. Không nói gì.

Luồng đèn pin lùi dần, rồi quay ngoắt, biến mất vào bóng tối. Mấy thằng còn đi lại được, thất thểu dìu đồng bọn bước thấp bước cao lủi nốt.

Có một thoáng, theo phản xạ Cang chực đuổi theo.

Anh ghìm lại.

Không thể đuổi.

Năm 1992 rồi. Đây là quê nhà. Không phải chiến trường.

Cả cánh đồng vốn đang im bặt, tựa hồ được ra hiệu lệnh, từng tiếng một, đám ếch lại bắt đầu hòa ca.

Cang đứng giữa bờ ruộng, thở không ra hơi. Hai tay run bần bật. Nhặt cái đèn pin tên cầm gậy đánh rơi, anh soi vào cánh tay mình. Máu vẫn đang chảy, nhớp nháp đen sẫm dưới ánh đèn.

Tình cảnh thế này anh đã quá quen rồi, so với ngày xưa chẳng đáng là gì.

Cái đáng sợ chưa bao giờ là đau đớn.

Với Cang, chẳng gì đáng sợ hơn khi quanh mình chả còn một ai.