Chương 93: Cọc Đóng Cửa & Bản Án Vận Lương

Cánh cửa gỗ lim dày cộp của gian phòng kiểm ngân khép lại sau lưng, ngăn cách tiếng phèng la báo động và nỗi hoảng loạn đang sôi sục ngoài bãi cát bến Bùi.

Bên trong phòng ngột ngạt mùi giấy bổi ẩm mốc, mùi mực nho khét nồng và làn khói xám đặc quẹt bốc lên từ hai ngọn đèn sáp trẩu cắm trên đĩa sắt. Căn phòng vốn là nơi thu thuế đò giang và cân đo muối hột, bốn góc tường đá trát vôi lở loét treo đầy những xâu tiền kẽm rỉ xanh và những cuộn địa bạ sờn gáy.

Sau chiếc bàn gỗ nghiến bóng loáng đặt giữa phòng, Phó Đốc Vận của Tổng Lương Đốc Phủ ngồi sừng sững. Hắn đã cởi bỏ chiếc áo nẹp da hươu bên ngoài, chỉ mặc độc chiếc trường bào màu lam sẫm thêu sóng nước; thanh trường kiếm vỏ da cá đuối đặt nằm ngang mép bàn, lưỡi kiếm rút hé ra nửa tấc, để lộ một vệt thép trắng lạnh lẽo dưới ánh nến.

Bên tả hắn, một viên Đề lại áo chàm đang cắm cúi mài thanh mực nho trên nghiên đá, đầu bút lông nhọn hoắt chực sẵn trên tờ giấy lệnh; hai bên ngách cửa, bốn tên quân áp mạn của Đốc Vận Ty đứng thẳng như tượng đồng, tay chống đoản mác sáng loáng chắn kín lối ra.

Vương Quang tựa nửa thân người vào thanh Thiết Xích Khảo Sát, bàn chân trái dẫm lên nền gạch nung ẩm lạnh để san sẻ bớt trọng lượng đè lên bả vai phải đang nẹp chặt. Vạt áo chàm tàng thư của hắn loang lổ vết bùn vàng và máu khô cáu bẩn; lớp da thắt lưng và hai lòng bàn chân bị muối rang làm bỏng rát vẫn nhức nhối theo từng nhịp thở, nhưng hắn đứng im lìm, mắt trái nhìn thẳng vào viên quan vận lương quyền lực trước mặt.

Phó Đốc Vận không vội mở miệng. Đôi mắt sâu hoắm của hắn quét chậm rãi từ tấm thẻ bài gỗ thị đặt trên mặt bàn gỗ nghiến sang khuôn mặt xám ngoét của Vương Quang.

Mặt trước tấm thẻ bài hiện rõ dòng chữ khắc mộc bản: “Khâm Thiên Giám khảo sát xứ — Ngoại ngạch Hành Trình Ký Lục”.

"Ngoại ngạch Ký lục..." Phó Đốc Vận cất giọng trầm đục, từng ngón tay thô ráp gõ nhịp xuống mặt bàn: "Quan phẩm không vào ngạch chính quy, không có ấn đồng triện son, nhưng lại mang theo Thiết Xích kiểm định của công xưởng cấp Kinh kỳ. Nửa đêm dầm sương trên đỉnh Đèo Gió, vừa xuống bến thì dòng sông Bùi cạn trơ đáy. Ngươi bảo đây là sự trùng hợp?"

Vương Quang nén một hơi khói buốt nơi cuống họng, cất tiếng khàn đặc nhưng rành rọt:

"Bẩm quan Phó Đốc Vận, hạ quan phụng mệnh vụng về sao chép trắc đạc địa hình sườn núi Thác Khói cho ty khảo sát. Đêm qua sườn núi chuyển mình sụt lở, vách đá nứt toác kéo sập trạm tời. Hạ quan cùng phu trạm phải dìu nhau men theo đường mòn đỉnh đèo tháo chạy, dọc đường lại gặp mặt đất nứt xé toạc trạm dịch Đèo Gió. Nếu hạ quan có mưu đồ phá hoại thủy đạo, ắt không dại gì dẫn theo một phu trạm tật nguyền gãy chân nằm chờ chết giữa đống gạch vụn."

"Trạm tời sụt lở? Trạm dịch nứt đất?" Phó Đốc Vận nhếch mép, nụ cười lạnh tanh không mang theo chút hơi ấm: "Một đêm sụt hai ngọn núi, rồi sáng ra nước sông Bùi chảy tuột đi đâu mất ba thước? Ngươi từng ngồi tàng thư lầu sao chép hồ sơ án từ, ngươi nghĩ bản quan là kẻ tin vào mấy lời sấm truyền hoang đường của đám vạn chài xóm Chài hay sao?"

Hắn nghiêng người về phía trước, ánh mắt quắt lại như móc câu:

"Ba vạn hộc thóc trên mười hai chiếc xà lan kia là khẩu phần cứu đói mùa đông của ba huyện vùng thượng lưu và lương thực phục vụ đại lễ tế Giao ở Kinh thành. Hạn chót đoàn thuyền phải qua khỏi bến Bùi cập bến Nam Đinh trước giờ Thìn ngày hai mươi ba tháng Chạp. Chậm trễ một khắc, tội danh trì hoãn quân lương tiến kinh đủ để bản quan gánh án trảm quyết, cả họ chịu vạ lây!"

Hắn đập mạnh lòng bàn tay xuống mặt bàn gỗ nghiến:

RẦM!

"Nước sông đang cuộn đỏ bỗng rút cạn chỉ sau nửa đêm, ắt có kẻ đào kênh xẻ lạch, hoặc dùng bộc phá nổ tung đê ngầm ở thượng nguồn để làm đổi dòng chảy hòng cướp lương! Thằng Đinh dịch phu trạm dưới nằm chết banh họng bên bụi mâm xôi chính là bằng chứng có kẻ giết người diệt khẩu để che giấu đường đi. Ngươi từ trên đó xuống, nếu không nói rõ ai đã dùng bộc phá trên vách Thác Khói, bản quan sẽ lập tức gông cổ cả ba người các ngươi tống vào cũi sắt áp giải về nha môn huyện Bùi Khê!"

Bầu không khí trong phòng kiểm ngân căng như dây đàn kéo căng. Bốn tên quân áp mạn đồng loạt tiến lên nửa bước, mũi đoản mác hạ thấp ngang ngực Vương Quang.

Vương Quang không hề chớp mắt.

Trong đầu hắn, từng điều luật hình danh của triều đình và cấu trúc trách nhiệm công văn lập tức hiện lên sắc lẹm. Hắn biết phong thư da hươu mang triện son “BÙI KHÊ THỦY ĐẠO” có vệt mực quét đen xóa tên người ký vẫn đang nằm giấu dưới đáy bao muối ẩm ngoài chái kho; mảnh đá bát giác chữ "Trấn" vẫn nằm im dưới đáy gùi tre của Chu Bá Cửu. Đó là những vật chứng chưa rõ lai lịch, lại dính đến những toan tính ngầm; tuyệt đối không thể đưa ra lúc này. Một khi đưa phong thư ra, Phó Đốc Vận sẽ lập tức quy chụp hắn là đồng đảng của phe phá cọc để gánh thay tội trễ hạn vận lương.

"Bẩm quan lớn," Vương Quang chậm rãi lên tiếng, giọng nói phẳng lặng như mặt nước giếng: "Dưới chân bụi mâm xôi nơi Lục Đinh bỏ mạng có dấu móng sắt của ba con la thồ và dầu thông rơi rớt. Nhóm người ấy trang bị đoản đao bản rộng và xà beng công xưởng, đi ngược từ Thác Khói lên Đèo Gió. Lão phu trạm nằm ngoài kho bị chúng dùng sào sắt bẻ gãy xương ống chân; hạ quan bị va đập rách toạc xương quai xanh, vết thương còn đang rỉ máu dưới lớp nẹp tre. Quan lớn là bậc lão luyện chốn quan trường, nhìn dấu vết trên thân thể hạ quan ắt phân biệt được kẻ bị hại và quân phản nghịch."

Hắn dừng lại một nhịp, đưa ngón tay trỏ bàn tay trái chỉ thẳng vào thanh Thiết Xích Khảo Sát:

"Còn về dòng nước sông Bùi tụt cạn... Hạ quan là Ký lục trắc đạc, chỉ biết nói chuyện bằng cao trình và thớ đất. Nếu có kẻ đào kênh chuyển dòng ở thượng nguồn, lòng sông sẽ cạn dần theo từng canh giờ; đằng này nước lũ thượng nguồn vẫn cuộn đỏ đổ về, mặt nước hạ lưu vẫn dập dềnh chảy, chỉ duy nhất khúc bến Bùi này xuất hiện một khoảng trống bị hút tuột xuống đáy ngầm. Đất cát bãi bồi sụt lở cuốn trôi lớp đệm, làm lộ ra hàng cọc gỗ lim bịt sắt cổ xưa. Hạ quan không dám kết luận nguyên nhân. Chỉ có thể nói hiện trường hiện nay không giống một đoạn thủy đạo bị con người đào phá."

Phó Đốc Vận nheo mắt nhìn chằm chằm vào Vương Quang. Từng lời lẽ rành rọt, khúc chiết, viện dẫn đúng hiện trường vật chất và quy tắc trắc đạc của viên Ký lục ngoại ngạch khiến cơn thịnh nộ của hắn bị chặn đứng lại.

Là một viên quan gắn bó cả đời với thuyền bè và luồng lạch, Phó Đốc Vận thừa hiểu một con kênh đào trộm không thể nuốt trọn lưu lượng khổng lồ của một con sông lớn trong vòng vài canh giờ mùa lũ. Nhưng thừa nhận sụt lún địa tầng tức là thừa nhận sự bất lực của con người; mà luật pháp của triều đình thì không chấp nhận lý do "đất trời biến đổi" để dung tha cho tội trễ hạn vận lương.

Đúng lúc đó, một sự sai lệch rất nhỏ bỗng diễn ra ngay trên góc bàn làm việc.

Cạnh nghiên đá của viên Đề lại có đặt một bát nước chè xanh cặn đặc nguội ngắt. Căn phòng hoàn toàn kín gió, mặt bàn gỗ nghiến nặng hàng trăm cân đứng im phăng phắc, viên Đề lại cũng đã dừng tay mài mực.

Thế nhưng, mặt nước chè xanh trong lòng bát bỗng nhiên khẽ lay động.

Những cọng bã chè li ti chìm dưới đáy bát từ từ xoay chuyển, rồi toàn bộ khối nước màu vàng đục tự động cuộn lại, tạo thành một vòng xoáy nhỏ ngược chiều kim đồng hồ ngay chính giữa lòng bát. Vòng xoáy xoay tròn chầm chậm, êm ả, không hề phát ra một tiếng động, nhưng tâm xoáy cứ lõm sâu dần xuống đáy sành, tựa như có một lỗ kim vô hình dưới đáy bát đang âm thầm hút từng giọt nước chè đi mất.

Vương Quang nhìn thấy.

Viên Đề lại đang chuẩn bị chấm bút lông cũng nhìn thấy. Gã run tay, giọt mực nho đen nhánh từ đầu ngọn bút rơi tách một tiếng xuống mép tờ giấy bồi trắng.

Phó Đốc Vận đưa mắt liếc qua bát nước chè đang tự xoáy, đôi lông mày rậm rạp giật nhẹ một cái. Nhưng nét mặt hắn lập tức đanh lại; áp lực trách nhiệm trần gian quá lớn khiến hắn gạt phắt mọi dao động mơ hồ ra khỏi khối óc.

"Bất kể là sụt lún hay có kẻ phá hoại," Phó Đốc Vận đứng phắt dậy, thanh trường kiếm bên hông va vào cạnh bàn kêu một tiếng cạch khô khốc: "Mười hai xà lan lương không thể nằm phơi bụng trên bãi bùn này chờ chết! Đám phu đò địa phương bảo hàng cọc lim kia là 'Hạn Khẩu Môn', là cọc đóng cửa ngàn năm của bến sông... Hừ, rặt một lũ nhảm nhí! Đó chỉ là hàng cọc kè chắn cát bồi từ thời trước để lại, nay dòng chảy ngầm xói rỗng chân móng nên trồi lên cản trở luồng lạch!"

Hắn chĩa thẳng mũi kiếm bọc bao da cá đuối vào ngực Vương Quang:

"Ngươi mang theo Thiết Xích công xưởng, lại am hiểu quy tắc trắc đạc cao trình bùn cát... Bản quan nhân danh Tổng Lương Đốc Phủ, chính thức trưng dụng ngươi ngay tại chỗ! Mau cầm thước sắt lội xuống bãi bùn cùng hai tên thợ lặn giỏi nhất của Đốc Vận Ty. Bằng mọi giá phải đo đạc chính xác cao trình lòng sông cạn, tìm ra rãnh ngầm sâu nhất để đám phu thuyền dùng xẻng vét một luồng lạch phụ cho xà lan lách qua trước giờ Tỵ!"

Hắn nghiến răng buông một câu lạnh ngắt:

"Trước giờ Tỵ nếu không tìm ra lạch nước, đừng trách bản quan dùng quân luật chém đầu cả ba người các ngươi để thị chúng yên lòng quân!"

Gió đông ngoài bãi bồi thổi thốc qua khe liếp khi cánh cửa phòng kiểm ngân mở toang.

Vương Quang tập tễnh bước ra thềm đá Điếm tuần. Chu Bá Cửu đang ngồi thu lu cạnh đống bao muối vội vàng nhào tới, đưa tay đỡ lấy cánh tay trái của hắn, khuôn mặt gã phu trạm tái mét không còn một giọt máu:

"Thầy... Quan lớn... quan lớn có bắt giam thầy không?"

"Không giam," Vương Quang thở hắt ra một hơi khói mỏng: "Nhưng ép ta phải xuống đáy bùn đo lạch nước trước giờ Tỵ."

Chu Bá Cửu nghe vậy thì run bắn cả người, mắt nhìn ra khoảng sông cạn trơ đáy bùn xám xịt phía trước, nơi những vệt bùn đen vẫn đang sủi bọt lúp búp: "Trời ơi... Xuống cái vũng nước nuốt đá ấy làm sao mà sống được hở thầy? Ban nãy con nghe thấy tiếng người gọi tên thầy..."

"Câm mồm," Vương Quang khàn giọng gắt nhỏ: "Đưa cho ta mấy lá trầu không trong túi gùi."

Chu Bá Cửu vội vàng thò tay vào đáy gùi, móc ra một nắm lá trầu không bánh tẻ sẫm màu và một miếng vôi nồng bọc trong lá chuối khô.

Vương Quang nhét ba lá trầu cùng một quệt vôi nồng vào miệng, dùng hàm răng bên trái nghiến mạnh. Vị cay nồng khiến đầu lưỡi tê rát, hơi nóng dồn lên sống mũi, tạm thời xua được cảm giác tê dại đang bò từ các đầu ngón tay. Hắn nhổ một búng bã trầu đỏ quạch xuống cát, siết chặt thanh thước sắt trong tay trái:

"Ở yên trên bờ trông chừng Lão Bùi. Giữ chặt cái gùi. Ta chưa lên, không được bước chân xuống nước."

Nói đoạn, hắn cất bước đi thẳng về phía mép cầu tàu gỗ nghiến.

Ở đó, hai tên thợ lặn của Đốc Vận Ty — những kẻ quanh năm ngụp lặn nạo vét luồng lạch trên sông Đáy và sông Bùi — đang cởi trần đóng khố, toàn thân bôi một lớp mỡ trăn dầy dặn để chống rét. Họ cầm theo hai chiếc xẻng sắt ngắn và những cuộn dây dọi bằng chì, nhưng ánh mắt nhìn xuống đáy sông cạn cũng tràn đầy vẻ bất an, sợ sệt.

"Thầy Ký lục," một tên thợ lặn trạc ba mươi tuổi, bắp thịt cuồn cuộn nhưng môi thâm sì vì gió rét, cất giọng thì thào: "Bùn dưới bến này lạ lắm... Ban nãy bọn tôi mới nhúng thử một chân xuống mà lạnh buốt như thọc chân vào hầm băng tuyết, mùi tanh nồng như mùi máu đọng..."

"Cứ bám sát chân ta," Vương Quang lạnh lùng đáp: "Đi trên những gờ đá có vệt cát nổi, tuyệt đối không giẫm vào những chỗ bùn sủi bọt."

Ba người chầm chậm trượt người từ mép cầu tàu xuống bãi sông cạn.

Khoảnh khắc đôi ủng da trâu của Vương Quang ngập sâu vào lớp bùn xám, một luồng khí lạnh thấu xương lập tức xuyên qua lớp da dày, cắn buốt vào mắt cá chân hắn. Đó hoàn toàn không phải cái lạnh của nước phù sa mùa đông thông thường; lớp bùn nhão này quánh đặc, nhờn nhẫy như mỡ cá thối, và nhiệt độ của nó dường như đang rút dần chút hơi ấm ít ỏi còn sót lại nơi bàn chân hắn. Vương Quang phải nghiến chặt răng vào bã trầu cay gắt trong miệng để ghìm giữ cơn run rẩy của cơ bắp.

Hắn vung thanh Thiết Xích Khảo Sát, dùng đầu nhọn của thước sắt cắm sâu xuống mặt bùn dò dẫm từng tấc đất.

Cạch... Cạch...

Mỗi khi mũi thước sắt chạm vào một phiến đá ngầm vững chãi, hắn mới bước tiếp một bước. Hai tên thợ lặn cẩn thận bám theo sau lưng hắn, dùng sào tre đo độ sâu của lớp bùn non.

Họ tiến dần ra giữa lòng sông — nơi hố cạn sâu hoắm đang nuốt nước lũ từ thượng nguồn vào lòng vực thẳm.

Càng đến gần hàng cọc gỗ lim, âm thanh ục... ục... trầm đục dưới đáy sâu càng dội lên rõ rệt. Không khí ẩm ướt quẩn quanh những thân cọc lim đen sì bốc lên một mùi rêu mốc mục nát nồng nặc.

Hàng trăm chiếc cọc lim bịt sắt cắm thành những hàng thẳng tắp, nối nhau bằng những sợi xích đồng mục nát xanh rì, nhô lên khỏi mặt bùn quá đầu người. Mỗi thân cọc to bằng một người ôm; các rãnh mộng chữ Nhất trên đầu cọc rung lên bần bật theo từng nhịp nước bị hút xuống hố sâu.

Vương Quang dừng lại trước chiếc cọc nằm ngay chính giữa lạch nước cạn.

Đó là chiếc cọc khắc chữ “MÔN” sâu hoắm trong thớ gỗ lim.

Chân chiếc cọc này cắm ngập vào một gờ đá vôi ngầm nứt nẻ; xung quanh chân cọc, lớp bùn đen kịt quánh đặc đang xoáy tròn thành một phễu nước nhỏ sâu hoắm. Nước ở đây dường như không chảy trôi, mà cứ bị hút ngược vào các kẽ đá dưới chân cọc.

"Thầy Ký lục... Chỗ này sâu lắm, sào tre cắm không chạm đáy đá..." Tên thợ lặn đi bên cạnh run rẩy thì thào, hai hàm răng va vào nhau lập cập.

Vương Quang không đáp lời. Hắn tựa vai vào thân cọc gỗ lim lạnh ngắt như sắt nguội, dùng bàn tay trái gạt phắt cuộn dây dọi bằng chì, nâng thanh Thiết Xích Khảo Sát lên ngang ngực.

Hắn nhắm chuẩn khe hở giữa chân cọc gỗ lim và bờ đá ngầm, dồn toàn bộ sức nặng của nửa thân trên, cắm thẳng mũi thước sắt dài ba thước xuống lớp bùn đen kịt.

Thước sắt ngập sâu một thước... hai thước... rồi ba thước.

Lớp bùn dưới đáy quánh đặc như keo dán da trâu, mút chặt lấy thân kim loại. Vương Quang cắn răng dồn sức ấn mũi thước sâu thêm nửa tấc nữa để tìm cao độ của nền móng đá phía dưới.

Đột nhiên—

KENG!

Một tiếng va chạm kim khí đanh gọn, vang dội và sắc lẹm vang lên từ sâu dưới ba thước bùn đen!

Thanh Thiết Xích Khảo Sát trong tay trái của Vương Quang chấn động dữ dội, một luồng phản lực kim loại truyền thẳng qua cán sắt làm tê rần các đốt ngón tay tím tái của hắn.

Âm thanh phát ra không hề trầm đục như khi mũi thước chạm vào đá vôi, cũng không xốp mềm như khi đâm vào thớ gỗ lim. Đó là tiếng kim loại va vào kim loại, thanh mảnh, vang vọng và rền rĩ dưới đáy bùn ngầm sâu thẳm.

Vương Quang đứng chết sững giữa bãi sông cạn.

Bàn tay trái của hắn vẫn ghì chặt cán thước sắt đang rung lên từng hồi nhè nhẹ, mắt trái trợn trừng nhìn xuống lớp bùn đen sủi bọt dưới chân cọc “MÔN”.

Dưới đáy sâu của hàng cọc này... không chỉ có đá và gỗ. Nằm chắn ngang dòng chảy bị nuốt chửng của sông Bùi là một vật thể bằng kim loại chìm sâu dưới đáy bùn.