Chương 7: Bàn Đàm Phán Ba Bên

Tám giờ ba mươi phút sáng thứ Hai.

Phòng họp số 2 trên tầng hai trụ sở Ủy ban Nhân dân thị trấn Thanh Hoa ngột ngạt dưới cái nắng đầu tuần. Hai chiếc quạt trần cũ kỹ đảo quanh trục phát ra tiếng cót két đều đặn, phả luồng không khí oi nồng qua dãy bàn gỗ phủ khăn nhung đỏ đã sờn mép.

Trên chiếc bàn dài hình chữ U, ba bên đã ngồi vào vị trí.

Ngồi ở ghế chủ tọa là Chu Mẫn — Phó Chủ tịch thị trấn phụ trách xây dựng và quy hoạch đô thị. Một người đàn ông ngoài bốn mươi tuổi, trán hơi hói, mặc áo sơ mi ngắn tay cài chiếc bút máy ở ngực áo, vẻ mặt lộ rõ sự mệt mỏi của một cán bộ hành chính đang đứng giữa sức ép tiến độ của cấp trên và sự cù nhầy của cơ sở.

Bên cánh phải là đại diện làng Mãng Thôn. Lý Hữu Điền ngồi tựa lưng vào ghế gỗ, tay phe phẩy chiếc quạt nan rách mép, mắt lim dim nhìn mặt bàn. Ngồi cạnh lão là Lý Hoành Vĩ, cánh tay vắt vẻo trên thành ghế, hai chân rung nhẹ, ánh mắt hằn học nhìn sang phía đối diện.

Bên cánh trái là phía Công ty Cổ phần Xây dựng Kiến Công.

Vương Khôi ngồi thẳng lưng, mặc chiếc áo sơ mi cộc tay màu xanh nhạt, cặp kính gọng vàng đặt ngay ngắn trên sống mũi. Trước mặt hắn chỉ có một cuốn sổ tay nhỏ và một cây bút máy đóng nắp. Toàn bộ tài liệu, hồ sơ địa chính và tập dự thảo văn bản đều do Luật sư Triệu Văn ngồi bên cạnh mở sẵn trên bàn.

Vương Khôi đảo mắt qua căn phòng.

Ở hàng ghế dự thính sát cửa sau, An Hân và Lý Hưởng đang ngồi im lặng. Hai viên cảnh sát mặc thường phục, trên đùi đặt cuốn sổ ghi chép nhanh. Họ xuất hiện với tư cách cán bộ phối hợp bảo đảm an ninh trật tự cho các công trình trọng điểm theo công văn của thị trấn, nhưng ánh mắt của An Hân từ lúc bước vào phòng vẫn luôn hướng thẳng về phía bàn đàm phán.

Vương Khôi thu lại tầm mắt, không nhìn về phía cửa sau nữa. Hắn đưa tay chạm nhẹ vào thành cốc nước lọc trước mặt, giữ vẻ điềm tĩnh thường ngày.

Cạch.

Chu Mẫn gõ nhẹ nắp bút máy xuống bàn, mở đầu:

"Các đồng chí, chúng ta bắt đầu làm việc. Hôm nay, theo đề nghị bằng văn bản của Công ty Kiến Công và đơn kiến nghị của thôn Mãng Thôn, Ủy ban thị trấn chủ trì buổi làm việc này nhằm tháo gỡ vướng mắc về mặt bằng dự án khu nghỉ dưỡng suối nước nóng."

Chu Mẫn đẩy nhẹ gọng kính trắng, ánh mắt nhìn sang phía đại diện thôn:

"Dự án này là công trình trọng điểm của huyện, tiến độ giải phóng mặt bằng hiện đã chậm so với kế hoạch. Huyện ủy yêu cầu thị trấn phải dứt điểm phương án trong tuần này. Bí thư Lý, phía thôn có ý kiến gì, mời đồng chí phát biểu ngắn gọn."

Lý Hữu Điền ngừng tay quạt, chậm rãi đặt chiếc quạt nan xuống mặt khăn trải bàn. Lão già hắng giọng một tiếng, khuôn mặt nhăn nheo lập tức chùng xuống theo thói quen của một cán bộ xã quen tiếp xúc dân nghèo:

"Báo cáo Chu Phó chủ tịch. Về hồ sơ năm 1998 ghi là đất rừng phòng hộ... phía thôn chúng tôi sau khi cử người lên thành phố đối chiếu thì đã nắm rõ, không có ý kiến gì về mặt giấy tờ."

Lão già dừng lại một nhịp, hướng mắt về phía chủ tọa:

"Nhưng thưa lãnh đạo, thực tế là ba mươi hai hộ dân đã bỏ công khai hoang, trồng cây ăn quả suốt tám năm nay. Đất đai là kế sinh nhai của bà con. Nếu Kiến Công cứ chiếu theo đúng khung hỗ trợ đất rừng phòng hộ mà áp xuống, dân làng không biết trông vào đâu để sống. Dân kéo lên thôn bộ rất đông, làm cán bộ thôn như tôi thực sự rất khó ăn nói."

Lý Hoành Vĩ ngồi bên cạnh chen ngang:

"Đúng thế! Bồi thường theo giá đất rừng thì không ai dọn đi đâu! Đất đó trồng trọt bao năm, phải tính giá hỗ trợ tương đương đất vườn!"

Chu Mẫn khẽ nhíu mày. Ông ta hiểu bài toán của Lý Hữu Điền: Không phủ nhận hồ sơ đất rừng vì biết không cãi nổi, nhưng dùng sự ổn định của ba mươi hai hộ dân để gây áp lực hành chính ngược lại cho thị trấn.

Chu Mẫn quay sang phía Kiến Công:

"Giám đốc Cao, phía công ty xây dựng có quan điểm thế nào về ý kiến của thôn?"

Vương Khôi không vội trả lời ngay. Hắn thong thả nhấp một ngụm nước nhỏ, rồi quay sang người ngồi bên cạnh:

"Luật sư Triệu, anh trình bày phương án của công ty."

"Vâng, Cao tổng."

Luật sư Triệu Văn đứng dậy, chỉnh lại tài liệu trên bàn, cất giọng rành mạch:

"Báo cáo Chu Phó chủ tịch, thưa đại diện thôn Mãng Thôn. Về mặt nguyên tắc, khu đất sườn đồi là đất lâm nghiệp phòng hộ, Kiến Công không thể áp dụng đơn giá bồi thường đất nông nghiệp hay đất vườn. Việc đó trái với quy định pháp luật và sẽ không thể quyết toán vốn dự án."

Triệu Văn lật sang trang thứ hai:

"Tuy nhiên, trên tinh thần hỗ trợ thực tế đời sống của bà con và bảo đảm tiến độ thi công, phía Kiến Công đề xuất một phương án thống nhất gồm ba nội dung chính."

"Thứ nhất: Công ty chấp nhận áp dụng mức hỗ trợ di dời cây trồng và hoa màu theo khung tối đa cho phép đối với toàn bộ diện tích sườn đồi. Toàn bộ kinh phí hỗ trợ này sẽ được Kiến Công chuyển thẳng vào tài khoản của Kho bạc thị trấn Thanh Hoa để chi trả trực tiếp, công khai cho các hộ dân có tên trong danh sách xác nhận canh tác thực tế do thị trấn và thôn cùng lập."

Khuôn mặt Lý Hữu Điền khẽ giật nhẹ. Đòn chuyển tiền qua Kho bạc thị trấn tước bỏ hoàn toàn khả năng thôn bộ giữ lại tiền đền bù để tự điều tiết nội bộ.

"Thứ hai: Dự án cần khối lượng vận chuyển đất đá san nền rất lớn. Kiến Công đồng ý để đội xe vận tải của địa phương Mãng Thôn tham gia nhận thầu phụ phần việc này. Điều kiện bắt buộc là phương tiện phải có đầy đủ kiểm định, có đăng ký kinh doanh vận tải hợp pháp và nhận đơn giá cước theo đúng định mức quy định."

Lý Hoành Vĩ khẽ cắn môi. Yêu cầu về kiểm định và hóa đơn vận tải khiến việc kéo xe tự chế ra ép giá như dự tính ban đầu bị chặn đứng.

"Thứ ba: Để cải thiện hạ tầng chung cho khu vực, Kiến Công sẽ hỗ trợ một phần kinh phí cùng thị trấn rải nhựa lại đoạn đường liên thôn nối từ tỉnh lộ vào cổng làng Mãng Thôn, đưa nội dung này vào phụ lục trách nhiệm xã hội của dự án."

Triệu Văn nhìn thẳng vào Lý Hữu Điền, khép tập hồ sơ lại:

"Đây là phương án toàn diện nhất mà Kiến Công có thể đưa ra. Toàn bộ đã được cụ thể hóa trong dự thảo Biên bản ghi nhớ ba bên. Nếu hai bên thống nhất, các mốc thời gian bàn giao mặt bằng sẽ được ấn định cụ thể."

Luật sư Triệu dừng lại nửa nhịp, giọng nói hạ thấp xuống nhưng giữ nguyên sự đanh gọn của một người làm luật:

"Ngược lại, nếu cuộc làm việc hôm nay không đạt được thỏa thuận, Kiến Công sẽ bảo lưu quyền đề nghị các cơ quan có thẩm quyền của huyện tiến hành xác minh toàn diện hiện trạng quản lý và sử dụng đất tại khu vực sườn đồi theo đúng trình tự hành chính."

Căn phòng họp chìm vào tĩnh lặng.

Lý Hữu Điền siết chặt các ngón tay vào cạnh bàn.

Lão hiểu rất rõ ý tứ đằng sau câu nói của Triệu Văn. Không có lời đe dọa to tiếng nào, nhưng nếu để chuyện này bị đẩy ngược lên các phòng ban của huyện dưới dạng "xác minh hiện trạng", thì toàn bộ hồ sơ quản lý đất đai của Mãng Thôn suốt tám năm qua sẽ bị lật ra từng trang. Khi ấy, không chỉ ba mươi hai hộ dân mất trắng khoản tiền hỗ trợ hoa màu, mà chính cái ghế Bí thư chi bộ và uy tín của lão ở làng cũng sẽ bị cơ quan thanh tra sờ tới.

Chu Mẫn ở ghế chủ tọa nhìn quanh bàn họp.

Phương án của Kiến Công đưa ra rất gọn: Có tiền hỗ trợ cho dân qua kho bạc, có đường giao thông nông thôn cho thị trấn báo cáo huyện, lại tránh được nguy cơ khiếu kiện kéo dài.

Chu Mẫn nhìn sang Lý Hữu Điền, giọng điệu chuyển sang dứt khoát theo đúng phong cách hành chính:

"Bí thư Lý, phương án của Kiến Công đưa ra đã có căn cứ pháp lý và tính toán đến thực tế của bà con. Nếu phía thôn không có thêm căn cứ pháp lý nào mới, thị trấn sẽ ghi nhận toàn bộ các điều khoản này vào Biên bản làm việc ba bên để làm căn cứ thực hiện."

Chu Mẫn gõ nhẹ bút xuống bàn:

"Thị trấn yêu cầu Ban quản lý thôn phối hợp rà soát danh sách ba mươi hai hộ dân ngay trong tuần này để kho bạc tiến hành chi trả. Tránh tình trạng để một vài cá nhân kéo dài thời gian làm ảnh hưởng đến tiến độ chung của toàn huyện."

Lý Hoành Vĩ ngồi bên cạnh bức bối định mở mồm:

"Nhưng mà..."

"Anh im đi."

Lý Hữu Điền gạt tay con trai xuống. Lão già thở hắt ra một hơi dài, bờ vai chùng xuống thấy rõ. Lão nhận ra mình đã không còn quân bài nào để mặc cả thêm nữa.

Lão ngẩng đầu nhìn Vương Khôi. Người đàn ông ngồi đối diện từ đầu đến cuối không tranh cãi lấy một lời, chỉ ngồi yên để luật sư và chính quyền khép lại vòng vây bằng chính các thủ tục giấy tờ.

"Chu Phó chủ tịch... Giám đốc Cao."

Lý Hữu Điền chậm chạp cầm lấy cây bút bi đặt trên bàn:

"Thôn chúng tôi chấp thuận các nội dung trong biên bản. Đưa giấy đây tôi ký."

Mười giờ mười lăm phút.

Biên bản ghi nhớ ba bên đã hoàn tất với đầy đủ ba con dấu đỏ: UBND thị trấn Thanh Hoa, Công ty Xây dựng Kiến Công và Ban Quản lý thôn Mãng Thôn.

Xung đột đất đai từng đứng trước nguy cơ đổ máu đã được chuyển hóa thành một văn bản hành chính có mốc thời gian và trách nhiệm rõ ràng.

Sau khi Chu Mẫn và cha con Lý Hữu Điền rời khỏi phòng, Vương Khôi thu dọn sổ tay, cùng Luật sư Triệu bước ra hành lang tầng hai. Gió từ cánh đồng ven thị trấn thổi qua dãy lan can bê tông, mang theo hơi nóng hầm hập của buổi trưa.

Cộp. Cộp.

Tiếng bước chân đều đặn vang lên từ phía sau.

Vương Khôi dừng lại bên lan can, không quay đầu, đưa tay chỉnh lại gọng kính.

An Hân bước tới, dừng lại cách hắn chừng một bước chân. Người cảnh sát hình sự mặc chiếc áo sơ mi xám giản dị, hai tay đút túi quần, ánh mắt nhìn thẳng vào góc nghiêng của Vương Khôi:

"Cao tổng giải quyết việc bằng giấy tờ nhanh thật đấy. Kéo chính quyền vào giữa, tiền đi qua kho bạc, chia việc vận tải có điều kiện kèm theo... Một cuộc đàm phán rất bài bản."

Vương Khôi quay người lại, nhìn người cảnh sát trẻ với vẻ mặt bình thản:

"Làm ăn thì phải theo quy định của nhà nước thôi, An cảnh quan. Có chính quyền làm chứng thì đôi bên mới yên tâm làm việc được."

An Hân nhìn thẳng vào mắt Vương Khôi. Không có sự nóng nảy, cũng không có vẻ đe dọa giang hồ thường thấy ở những đối tượng mà anh từng thẩm vấn. Người đàn ông trước mặt anh đang biến mọi hoạt động của mình thành một chuỗi quy trình có văn bản bảo vệ.

"Mãng Thôn coi như xong."

An Hân hạ thấp giọng, thanh âm đanh lại:

"Nhưng tôi sẽ kiểm tra dòng tiền của Kiến Công. Cả khoản năm triệu tệ thanh toán tài sản tuần trước nữa."

Vương Khôi nhìn anh, giọng điệu không có lấy nửa phần gợn sóng:

"Cứ kiểm tra."

An Hân nhìn xoáy vào đôi mắt sau cặp kính gọng vàng:

"Tôi không nói đùa."

"Tôi cũng không." Vương Khôi đáp ngắn gọn.

Hai người đứng đối diện nhau giữa hành lang vắng trong vài giây im lặng.

Không có ai lùi bước, cũng không có ai lớn tiếng. Cả hai đều hiểu rằng cuộc đối đầu giữa họ đã chính thức bước sang một giai đoạn hoàn toàn mới — nơi ranh giới không còn nằm ở việc rình bắt những vụ ẩu đả ngoài phố, mà nằm ở tính hợp pháp của từng đồng tiền và từng con dấu trên sổ sách.

Vương Khôi liếc nhìn chiếc đồng hồ cơ trên cổ tay:

"Tôi còn phải về ký duyệt bảng định mức vật tư ở kho số 2. Xin phép An cảnh quan."

Hắn khẽ gật đầu theo phép lịch sự, rồi cùng Luật sư Triệu sải bước xuống cầu thang.

An Hân đứng tựa vào lan can, nhìn theo bóng hai người bước ra sân ủy ban và lên chiếc Mercedes màu đen. Chiếc xe từ từ lăn bánh, để lại làn khói mỏng tan dần trong cái nắng gắt của trưa mùa hè.

An Hân siết nhẹ bàn tay trong túi quần, khẽ thở ra một hơi dài.

Cao Khải Cường đã thắng một ván cờ sạch sẽ ở Mãng Thôn. Nhưng chính vì hắn chọn cách bước ra ánh sáng của các văn bản hành chính, toàn bộ hoạt động của Kiến Công từ nay về sau cũng sẽ phải chịu sự soi xét gắt gao hơn bao giờ hết.